Shloka 42
राजधर्मप्रश्नः — Yudhiṣṭhira’s Inquiry into Rājadharma (Śānti-parva 56)
व्यसनानि च सर्वाणि त्यजेथा भूरिदक्षिण । न चैव न प्रयुड्जीत सड़ूं तु परिवर्जयेत्
vyasanāni ca sarvāṇi tyajethā bhūridakṣiṇa | na caiva na prayuñjīta sāḍhuṃ tu parivarjayet ||
Sinabi ni Bhīṣma: “O haring sagana sa pagkakawanggawa, talikdan mo ang lahat ng bisyo at mapanirang pagkalulong. Ngunit hindi ibig sabihin na hindi na kailanman gagamit ng tapang at masigasig na pagkilos—sapagkat kailangan ang lakas-loob at pagkukusa para sa mga layuning gaya ng pagdaig sa mga kaaway. Kaya ang dapat talagang talikuran ay ang pagkakapit sa mga bisyo sa anumang anyo.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Renounce all destructive vices and addictions, but do not reject courageous initiative altogether; what must be abandoned is indulgent attachment to vice, while purposeful bold effort may be necessary for righteous aims such as protecting the realm.
In the Śānti Parva’s instruction on kingship and conduct, Bhīṣma continues advising the king (Yudhiṣṭhira) on ethical governance: avoid ruinous habits, yet retain the capacity for decisive, courageous action when duty requires it.