Shloka 50
देवतापितृप्रश्नः — Nārada at Badarīāśrama: the ultimate referent of daiva and pitṛ worship
न मातृपुत्रबान्धवा न संस्तुतः प्रियो जन: । अनुव्रजन्ति संकटे व्रजन्तमेकपातिनम्
na mātṛ-putra-bāndhavā na saṁstutaḥ priyo janaḥ | anuvrajanti saṅkaṭe vrajantaṁ eka-pātinam ||
Sinabi ni Vyāsa: “Sa oras ng panganib, hindi sasama ang ina, ang anak, ni ang mga kamag-anak—maging ang mga minamahal na pinupuri at dinadakila—sa taong naglalakbay mag-isa sa daan patungo sa kabilang daigdig. Ang aral: ang kamatayan at paglipat sa susunod na daigdig ay haharapin nang mag-isa; kaya umasa sa sariling dharma at panloob na disiplina, hindi sa mga pagkakapit sa mundo.”
व्यास उवाच
Educational Q&A
At death and in the decisive crisis of departing for the next world, one goes alone; even the closest and most celebrated loved ones cannot accompany. Therefore one should cultivate dharma, virtue, and preparedness within oneself rather than depending on social ties.
Vyāsa delivers a reflective instruction in the Śānti Parva, emphasizing the solitary nature of the soul’s departure and using it to counsel detachment from reliance on family and worldly praise.