Shloka 6
अव्यक्त–प्रकृति–इन्द्रियविचारः
The Unmanifest, Prakṛtis, and the Sense-Complex
जो एक हजार गौ तथा एक सौ घोड़े दान करता है तथा दूसरा जो सम्पूर्ण भूतोंको अभयदान देता है, वह सदा गौ और अभ्वदान करनेवालेसे बढ़ा-चढ़ा रहता है ।।
yo eka-sahasraṃ gāḥ tathā eka-śataṃ ghoḍān dānaṃ karoti tathā dvitīyaḥ yaḥ sarva-bhūtebhyo ’bhaya-dānaṃ dadāti, sa sadā go-dātṛ-aśva-dātṛbhyaḥ śreṣṭhataraḥ bhavati. vasan viṣaya-madhye ’pi na vasaty eva buddhimān; saṃvasaty eva durbuddhir asatsu viṣayeṣv api.
Sinabi ni Parāśara: “Maaaring maghandog ang isa ng isang libong baka at isang daang kabayo; ang isa nama’y nagbibigay ng kawalang-takot sa lahat ng nilalang. Ang nagbibigay ng kawalang-takot ay laging itinuturing na higit kaysa sa nagbibigay ng baka at kabayo. Gayundin, ang marunong ay maaaring mamuhay sa gitna ng mga bagay na nakaaakit sa pandama, ngunit sa katotohanan ay parang hindi naninirahan sa mga iyon, sapagkat hindi siya nakakapit; subalit ang may sirang pag-unawa ay nananahan sa mga bagay na iyon kahit wala sa harap, dahil ang isip niya’y laging kumakapit.”
पराशर उवाच
Educational Q&A
The verse ranks ethical protection above material charity: giving fearlessness to all beings surpasses even lavish gifts like cows and horses. It also teaches that true renunciation is mental—wisdom is to remain unattached even while living amid objects, whereas a deluded mind clings to them even in their absence.
In Śānti Parva’s instruction on dharma and conduct, Parāśara delivers a moral comparison: external generosity is praised, but the highest gift is ensuring safety and non-harm to living beings. He then reinforces the point with a psychological observation about attachment and the difference between the wise and the deluded.