अध्याय २५६ — श्रद्धा, अहिंसा, स्पर्धा-त्यागः
Tūlādhāra–Jājali: Faith, Non-harm, and Renunciation of Rivalry
महादेव! यह पृथ्वीदेवी भारी भारसे पीड़ित हो सदा मुझे प्रजाके संहारके लिये प्रेरित करती रही है; क्योंकि यह जगत्के भारसे समुद्रमें डुबी जा रही है ।। यदाहं नाधिगच्छामि बुद्धया बहु विचारयन् । संहारमासां वृद्धानां ततो मां क्रोध आविशत्,जब बहुत विचार करनेपर भी मुझे इन बढ़ी हुई प्रजाओंके संहारका कोई उपाय न सूझा, तब मुझे क्रोध आ गया
mahādeva! iyaṃ pṛthivīdevī bhārī bhārasena pīḍitā sadā māṃ prajā-saṃhārāya prerayitavatī; yasmād iyaṃ jagad-bhāreṇa samudre nimajjatīva. yadāhaṃ nādhigacchāmi buddhyā bahu vicārayan saṃhāram āsāṃ vṛddhānāṃ tato māṃ krodha āviśat.
Wika ni Nārada: “O Mahādeva, ang Diyosa ng Daigdig, na dinadaganan ng napakabigat na pasanin, ay patuloy akong inuudyukan na lipulin ang nagsisiksikang karamihan ng mga nilalang, sapagkat sa bigat ng sanlibutan ay wari’y lumulubog siya sa karagatan. Nang kahit sa mahabang pagninilay ay wala akong makita sa isip na paraan upang lipulin ang labis na dumaming mga nilalang na ito, saka ako sinapian ng galit.”
नारद उवाच
The verse frames social and moral imbalance as a ‘burden’ on Earth, implying that unchecked growth and disorder require restoration of cosmic balance; it also warns that even a sage’s deliberation can be overtaken by krodha when no righteous remedy is seen.
Nārada addresses Mahādeva, reporting that Earth, overwhelmed by the world’s weight, repeatedly urges him toward a destructive remedy. After prolonged reflection fails to reveal a method for reducing the swollen multitudes, Nārada admits that anger seized him.