कालनिर्णयः, युगधर्मवर्णनम्, सृष्टिक्रमश्च
Time-Reckoning, Yuga-Dharma, and the Sequence of Creation
अहमेवोद्वहाम्यापो विसृजामि च वासव । तपामि चैव त्रैलोक्यं विद्योताम्पहमेव च
aham evodvahāmy āpo visṛjāmi ca vāsava | tapāmi caiva trailokyaṁ vidyotāmy aham eva ca ||
Sabi ni Śakra: “O Vāsava, ako lamang ang humihigop ng mga tubig paitaas at ako rin lamang ang muling nagpapakawala nito. Ako lamang ang nagpapainit sa tatlong daigdig, at ako rin lamang—bilang kidlat—ang nagpapalaganap ng liwanag.” Sa diwa ng talata, iginigiit nito ang pananagutang kosmiko: ang mga siklo ng ulan, init, at liwanag ay tungkulin; ang kapangyarihan ay pananagutan, at ang kaayusan ng mundo ay pinananatili sa pamamagitan ng sinadyang, may pagpipigil na pagkilos, hindi ng kapritso.
श॒क्र उवाच
The verse links authority with responsibility: the one who wields power must sustain order through beneficial, regulated action—like the cosmic cycle of lifting waters, releasing rain, giving warmth, and providing light.
Śakra (Indra) speaks in self-assertion, describing his cosmic functions—evaporation, rainfall, heating the worlds, and lightning—emphasizing his role in maintaining the world’s rhythms.