Shloka 13
Vimokṣa-niścaya: Pañcaśikha’s Analysis of Aggregates, Guṇas, and Tyāga (मोक्षनिर्णयः)
यद्वत् कान्तारमातिष्ठ न्नौत्सुक्यं समनुव्रजेत् । ग्राम्यमाहारमादद्यादस्वाद्गपि हि यापनम्
yadvat kāntāram ātiṣṭhan nautsukyaṃ samanuvrajet | grāmyaṃ āhāram ādad yād asvādag api hi yāpanam ||
Wika ni Bhīṣma: “Kung paanong ang naninirahan sa ilang ay hindi humahabol sa pagnanasa, kundi tumatanggap kahit ng payak na pagkaing-baryo—kahit walang lasa—upang maitaguyod lamang ang katawan, gayon din ang maybahay na nabubuhay sa gubat na tulad ng sanlibutan, na masikap sa tapat na paggawa, ay dapat kumain ng dalisay at sāttvika na pagkain para sa simpleng pag-iral lamang—gaya ng maysakit na umiinom ng gamot upang mapangalagaan ang buhay.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Do not let taste and luxury drive one’s life. Accept simple, pure food only to sustain the body, treating nourishment like medicine—necessary for duty, not an object of indulgence.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on righteous living. Here he uses the example of a forest-dwelling ascetic who eats plain food without craving, applying the same principle to the householder living amid worldly pressures.