Vyaktāvyakta-Viveka and Nivṛtti as Paramā Gati
Manifest–Unmanifest Discrimination and the Supreme Path of Withdrawal
अग्निर्यथा हुपायेन मथित्वा दारु दृश्यते । तथैवात्मा शरीरस्थो योगेनैवात्र दृश्यते
agnir yathā upāyena mathitvā dāru dṛśyate | tathaivātmā śarīrastho yogenaivātra dṛśyate ||
Ipinaliwanag ni Bhīṣma: kung paanong ang apoy, bagama’t nasa loob ng kahoy, ay hindi nakikita hangga’t hindi ito kinikiskis sa wastong paraan, gayon din ang Sarili na nananahan sa katawan ay hindi tuwirang namamasdan; dito, natatamo lamang ang ganap na pagkakabatid sa pamamagitan ng yoga. Ang aral: ang panloob na katotohanan ay hindi nahahawakan sa panlabas na pagtingin o sa pagtatalo lamang, kundi sa disiplinadong pagsasanay na naghahayag ng naroroon na.
भीष्म उवाच
The Self is present within the body but is not an object of ordinary perception; it is made manifest through yoga, just as fire hidden in wood is revealed by the right method of churning.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on liberation-oriented dharma; here he uses a practical analogy (fire in wood) to clarify how spiritual discipline leads to direct realization of the indwelling Self.