Shloka 45

Brahmacarya-Upāya: Jñāna, Śauca, and the Mind’s Role in Desire (शान्ति पर्व, अध्याय २०७)

Devanagari script

त्रेताप्रभत्ति वर्धन्ते ते जना भरतर्षभ,भरतश्रेष्ठ! त्रेतासे वे लोग बढ़ने लगे थे। तदनन्तर त्रेता और द्वापरका महाघोर संध्याकाल उपस्थित होनेपर राजालोग एक दूसरेसे टक्कर लेकर युद्धमें आसक्त हुए

Transliteration

tretāprabhṛti vardhante te janā bharatarṣabha

Translation

Wika ni Bhīṣma: “O pinakamainam sa angkan ng Bharata, mula pa sa Panahong Tretā, ang mga taong yaon ay nagsimulang dumami at umunlad.”

Word by Word

• त्रेतायाम्: in the Tretā (age)
• त्रेतायाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: त्रेता
• Form: Feminine, Locative, Singular

• प्रभृति: from (that time) onward
• प्रभृति: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: प्रभृति

• वर्धन्ते: they grow / increase
• वर्धन्ते: Karta
• Type: Verb
• Root: वृध्
• Form: Present, Third, Plural, Ātmanepada

• ते: those
• ते: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• जनाः: people
• जनाः: Karta
• Type: Noun
• Root: जन
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• भरतर्षभ: O bull among the Bharatas
• भरतर्षभ: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: भरत-ऋषभ
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma
• Bharatarṣabha (addressed person, traditionally Yudhiṣṭhira)
• Tretā-yuga