मनुरुवाच — इन्द्रिय-मनः-ज्ञान-क्रमः
Manu on the hierarchy of senses, mind, and knowledge
ध्यानक्रियापरो युक्तो ध्यानवान् ध्याननिश्चय: । ध्याने समाधिमुत्पाद्य तदपि त्यजति क्रमात्
dhyānakriyāparo yukto dhyānavān dhyānaniścayaḥ | dhyāne samādhimutpādya tad api tyajati kramāt ||
Wika ni Bhīṣma: Ang taong may disiplina at nakatuon sa pagsasanay ng pagninilay—matatag sa pagninilay at matibay ang pasya—ay nagbubunga ng samādhi sa pamamagitan ng pagninilay; at pagkatapos, unti-unti, pinawawalan niya maging ang mismong gawaing pagninilay. Itinuturo nito ang pag-akyat sa loob: ang pagsasanay ay humahantong sa tuwirang pagkabatid, at kapag natupad ang layon, pati ang paraan ay iniiwan.
भीष्म उवाच
Meditation is a disciplined means that culminates in samādhi and direct insight; once that culmination is reached, even the act of meditating is gradually relinquished—signifying non-attachment to methods and resting in realized awareness.
In the Śānti Parva’s instruction on dharma and liberation, Bhīṣma continues advising on yogic practice: he describes the practitioner’s progression from sustained meditation to samādhi, and then to a stage where the practitioner no longer clings even to the practice itself.