Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

Adhyāya 159 — Dāna–Dakṣiṇā, Āpaddharma Measures, and Prāyaścitta Classifications

उपस्थोदरयोवेंगो मृत्युवेगश्च॒ दारुण: । ईष्यविगश्न बलवान्‌ मिथ्यावेगश्च दुर्जय:

upasthodarayoḥ vegau mṛtyuvegaś ca dāruṇaḥ | īrṣyā-vegaś ca balavān mithyā-vegaś ca durjayaḥ ||

Sinabi ni Bhīṣma: “Makapangyarihan ang mga bugso ng pagnanasa ng laman at ng tiyan (gutom at gana). Nakapanghihilakbot ang pagdaluhong tungo sa kamatayan. Malakas ang alon ng inggit, at ang bugso tungo sa kasinungalingan ay mahirap daigin.”

उपस्थthe genitals/sexual organ
उपस्थ:
Karta
TypeNoun
Rootउपस्थ
FormMasculine, Nominative, Singular
उदरthe belly
उदर:
Karta
TypeNoun
Rootउदर
FormNeuter, Nominative, Singular
योःof which two (of these two)
योः:
Adhikarana
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Dual
वेगःimpulse/urge
वेगः:
Karta
TypeNoun
Rootवेग
FormMasculine, Nominative, Singular
मृत्यु-वेगःthe death-like impulse (urge leading to death)
मृत्यु-वेगः:
Karta
TypeNoun
Rootमृत्यु-वेग
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
दारुणःterrible/cruel
दारुणः:
TypeAdjective
Rootदारुण
FormMasculine, Nominative, Singular
ईर्ष्या-वेगःthe impulse of jealousy
ईर्ष्या-वेगः:
Karta
TypeNoun
Rootईर्ष्या-वेग
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
बलवान्powerful
बलवान्:
TypeAdjective
Rootबलवत्
FormMasculine, Nominative, Singular
मिथ्या-वेगःthe impulse toward falsehood (lying)
मिथ्या-वेगः:
Karta
TypeNoun
Rootमिथ्या-वेग
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
दुर्जयःhard to conquer/overcome
दुर्जयः:
TypeAdjective
Rootदुर्जय
FormMasculine, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhishma
D
death