Shloka 15
Draupadī’s Exhortation on Rājadharma and Daṇḍa (द्रौपद्याः राजधर्मोपदेशः)
मित्रता सर्वभूतेषु दानमध्ययनं तप: । ब्राह्मणस्यैव धर्म: स्यान्न राज्ञो राजसत्तम,नृपश्रेष्ठ! समस्त प्राणियोंके प्रति मैत्रीभाव, दान लेना, देना, अध्ययन और तपस्या-- यह ब्राह्मणका ही धर्म है, राजाका नहीं
mitratā sarvabhūteṣu dānam adhyayanaṃ tapaḥ | brāhmaṇasyaiva dharmaḥ syān na rājño rājasattama nṛpaśreṣṭha ||
Wika ni Vaiśampāyana: “Ang pakikipagkaibigan sa lahat ng nilalang, ang pagsasagawa ng pagbibigay (at pagtanggap) ng mga handog, ang pag-aaral ng banal na kaalaman, at ang pag-aayuno at pagninilay na may pagtitiyaga—ito ang mga tungkuling angkop sa isang brāhmaṇa lamang, hindi sa isang hari, O pinakamahusay sa mga hari, O pinakadakila sa mga pinuno.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse distinguishes role-based dharma: virtues like universal friendliness, gift-practice, scriptural study, and austerity are presented as primarily brāhmaṇa-duties, while a king’s dharma is implied to be different (centered on governance, protection, and enforcement of order).
In the Śānti Parva’s instruction on dharma after the war, Vaiśampāyana reports a teaching addressed to a king, clarifying that certain ascetic and scholastic practices are not the king’s primary obligations but belong to the brāhmaṇa’s sphere.