Shloka 17
Vyāghra–Gomāyu Saṃvāda (व्याघ्रगोमायु संवाद) — Testing Character Beneath Appearances
तं शुचिं पण्डितं मत्वा शार्दूल: ख्यातविक्रम: । कृत्वा55त्मसदृशीं पूजां साचिव्येडवरयत् स्वयम्,सियारके इस पवित्र आचार-विचारकी चर्चा चारों ओर फैल जानेके कारण एक प्रख्यातपराक्रमी व्याप्रने उसे विद्वान् और विशुद्ध स्वभावका मानकर उसके निकट पदार्पण किया और उसकी अपने अनुरूप पूजा करके स्वयं ही मन्त्री बनानेके लिये उसका वरण किया
taṁ śuciṁ paṇḍitaṁ matvā śārdūlaḥ khyātavikramaḥ | kṛtvātmasadṛśīṁ pūjāṁ sācivye ’dvarayat svayam ||
Wika ni Bhīṣma: “Itinuring siyang dalisay sa asal at tunay na marunong, isang lalaking tila tigre, bantog sa tapang, ang lumapit sa kaniya. Matapos siyang parangalan sa pagtanggap na angkop sa sariling antas, siya mismo ang pumili sa kaniya bilang ministro—sapagkat nakita niyang ang malinis na pagkatao at karunungan nito’y nararapat sa paggabay sa pamamahala.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler (or powerful leader) should recognize and elevate people of proven purity of conduct (śuci) and learning (paṇḍita) to positions of counsel; ethical character and wisdom are presented as primary qualifications for ministerial responsibility.
A renowned, powerful figure hears of the man’s virtuous reputation, approaches him, honors him appropriately, and then personally appoints him as a minister—showing deliberate selection based on merit and character.