Shloka 13
Durgātitaraṇa—Conduct for Crossing Difficulties (दुर्गातितरणम्)
जिनके शुभ कर्म दिखावेके लिये नहीं होते, जो सदा मीठे वचन बोलते और जिनका धन सत्कर्मोके लिये बँधा हुआ है, वे दुर्गण संकटोंसे पार हो जाते हैं ।।
bhīṣma uvāca | anadhyāyeṣu ye viprāḥ svādhyāyaṃ neha kurvate | taponiṣṭhāḥ sutapaso durgāṇy atitaranti te ||
Wika ni Bhīṣma: Ang mga Brahmin na sa mga araw ng «anadhyāya»—kung kailan ayon sa kaugalian ay itinitigil ang pagbigkas ng Veda—ay hindi nagsasagawa rito ng pagbigkas, kundi nananatiling matatag sa tapas (pagpapakasakit/ascetisismo), ang gayong mga ganap na asceta ay nakalalampas sa mabibigat na panganib. Pinupuri ng aral ang katapatan at disiplinadong pagpipigil: kapag ang asal ay hindi para sa pagpapakitang-tao at ang lakas ay nakatali sa matuwid na gawain, nalalampasan maging ang mga krisis na mahirap tawirin.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that disciplined restraint and sincere austerity protect a person in times of danger. Specifically, it commends Brahmins who respect the rule of anadhyāya (not reciting the Veda at prohibited times) and instead remain devoted to tapas; such integrity and self-control help one overcome severe crises.
In the Śānti Parva, Bhishma instructs Yudhishthira on dharma and right conduct. Here he highlights a model of Brahmin discipline—observing proper times for Vedic recitation and maintaining austerity—presenting it as a cause for safely passing through hardships.