Shloka 20
Gaṇānāṃ Vṛttiḥ — On the Sustenance and Cohesion of Assemblies
Gaṇa-nīti
प्राज्ञान् शूरान् महोत्साहान् कर्मसु स्थिरपौरुषान् । मानयन्तः सदा युक्ता विवर्धन्ते गणा नूप
prājñān śūrān mahotsāhān karmasu sthira-pauruṣān | mānayantaḥ sadā yuktā vivardhante gaṇā nṛpa, nareśvara! saṅgharājye ke sadasyāḥ sadā buddhimān śūravīrā mahotsāhāḥ sarva-kāryeṣu dṛḍha-pauruṣa-paricaya-yuktān janān sadā mānayantaḥ rājyasyonnatyai udyoginaḥ bhavanti | tasmāt te śīghram agre vardhante ||
Wika ni Bhishma: O hari, ang mga pangkat na may disiplina at pagkakaisa ay patuloy na umuunlad kapag lagi nilang pinararangalan ang marurunong, ang matatapang, ang masisigasig, at ang may matatag na loob sa gawa. Sa isang pamahalaang magkakaugnay, nananatiling masikap ang mga kasapi para sa pagsulong ng estado sa pamamagitan ng palagiang paggalang sa mga taong may kakayahan; kaya’t mabilis silang umaangat at nauuna.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A polity—especially an assembly-based one—prospers when it consistently honors and elevates merit: wisdom, bravery, high initiative, and steadfastness in work. Respect for capable people and disciplined collective effort leads to rapid advancement.
In the Shanti Parva’s instruction on rājadharma, Bhishma advises the king on principles of statecraft. Here he explains how organized groups/assemblies grow strong: by remaining united and industrious and by continually honoring competent, virtuous, and energetic individuals.