Shloka 48
Sārasvata–Dadhīca Upākhyāna at Sarasvatī Tīrtha
Balarāma’s Pilgrimage Context
जैगीषव्य: स वै लोकं शाश्षतं ब्रह्मणो गत: । सिद्धोंने कहा--दृढ़तापूर्वक उत्तम व्रतका पालन करनेवाले देवल! सुनो। हम तुम्हें वह बात बता रहे हैं, जो हो चुकी है। जैगीषव्य मुनि सनातन ब्रह्मलोकमें जा पहुँचे हैं || ४७ ई || वैशम्पायन उवाच स श्रुत्वा वचन तेषां सिद्धानां ब्रह्मसत्रिणाम्,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्! उन ब्रह्मयाजी सिद्धोंकी बात सुनकर देवलमुनि तुरंत ऊपरकी ओर उछले, परंतु नीचे गिर पड़े। तब उन सिद्धोंने पुन: देवलसे कहा --
jaigīṣavyaḥ sa vai lokaṃ śāśvataṃ brahmaṇo gataḥ |
Sinabi ni Vaiśampāyana: “Ang pantas na si Jaigīṣavya ay tunay na nakarating na sa walang-hanggang daigdig ni Brahmā.” Ipinahihiwatig ng pahayag na ito ang bunga ng matatag na pagtupad sa isang dakilang panata: ang pag-abot sa espirituwal na kaganapan ay hindi kapritso ng kapalaran, kundi bunga ng wastong asal, disiplina, at tibay ng kalooban.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the Mahābhārata’s ethical logic of cause and result: unwavering observance of a noble vow and disciplined conduct culminate in higher spiritual attainment, here expressed as reaching the eternal Brahmaloka.
In Vaiśampāyana’s narration, a report is given about the sage Jaigīṣavya: he has gone to the eternal realm of Brahmā. This functions as a narrative confirmation of the sage’s achieved status and the efficacy of his ascetic practice.