Shloka 573

Śalya-hatānantarāṇi: Madrarāja-padānugānāṃ praskandana and the Pandava counter-encirclement (शल्यहतानन्तराणि—मद्रराजपदानुगानां प्रस्कन्दनम्)

Devanagari script

संशान्तमपि मद्रेशं लक्ष्मीनैंव विमुड्चति । शक्तिने राजा शल्यके वक्षःस्थलको विदीर्ण कर डाला था, उनके आयुध तथा ध्वज छिन्न-भिन्न हो बिखरे पड़े थे और वे सदाके लिये शान्त हो गये थे तो भी मद्रराजको लक्ष्मी (शोभा या कान्ति) छोड़ नहीं रही थी

Transliteration

saṁśāntam api madreśaṁ lakṣmī naiva vimucyati |

Translation

Wika ni Sañjaya: Bagaman ang panginoon ng Madra ay napatahimik na magpakailanman—tapos na ang kanyang buhay—hindi pa rin siya iniwan ni Lakṣmī, ang ningning ng maharlikang karangalan. Ipinahihiwatig nito na ang dangal ng haring mandirigma ay maaaring manatiling lantad kahit sa kamatayan.

Word by Word

• संशान्तम्: fully pacified/quieted (i.e., dead, stilled)
• संशान्तम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: संशान्त (शम् धातु से क्त; उपसर्ग: सम्)
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• अपि: even/although
• Type: Indeclinable
• Root: अपि

• मद्रेशम्: the lord of Madra (King Shalya)
• मद्रेशम्: Karma
• Type: Noun
• Root: मद्रेश
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• लक्ष्मीः: splendour/fortune (Lakshmi)
• लक्ष्मीः: Karta
• Type: Noun
• Root: लक्ष्मी
• Form: Feminine, Nominative, Singular

• न: not
• Type: Indeclinable
• Root: न

• एव: indeed/just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• विमुञ्चति: leaves/abandons
• Type: Verb
• Root: मुच् (विमुच्)
• Form: Present, Third, Singular, Parasmaipada

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Madreśa (King of Madra)
• Lakṣmī