Shloka 20
Adhyāya 52 (Sabhā-parva): Vidura Invites Yudhiṣṭhira to Hastināpura for the Dice Match
ईषादन्तान् हेमकक्षान् पद्मवर्णान् कुथावृतान् । शैलाभान् नित्यमत्तांक्षाप्पभित: काम्यकं सर:,तदनन्तर एक-एक क्षमाशील और कुलीन राजाने काम्यक सरोवरके निकट उत्पन्न हुए एक-एक हजार हाथियोंकी भेंट देकर द्वारके भीतर प्रवेश किया। उन हाथियोंके दाँत हलदण्डके समान लंबे थे। उनको बाँधनेकी रस्सी सोनेकी बनी हुई थी। उन हाथियोंका रंग कमलके समान सफेद था। उनकी पीठपर झूल पड़ा हुआ था। वे देखनेमें पर्वताकार और उन्मत्त प्रतीत होते थे
īṣādantān hemakakṣān padmavarṇān kuthāvṛtān | śailābhān nityamattāṁś ca āpabhitaḥ kāmyakaṁ saraḥ ||
Wika ni Duryodhana: “(Inihandog nila) ang mga elepanteng may pangil na mahahaba na parang tungkod ng araro, nakatali sa mga lubid na ginto, kulay-loto (maputla at maningning), at nababalutan ng mariringal na tela. Mistula silang mga bundok at wari’y laging nasa init ng pagkalalake. (Ang gayong mga handog ay dinala) sa may lawa ng Kāmyaka, habang ang mga hari—matiisin at mararangal ang angkan—ay pumapasok sa tarangkahan isa-isa, at bawat isa’y naghahandog ng isang libong elepante.”
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how political power is projected through lavish gifts and spectacle. Ethically, it invites reflection on how pride and rivalry can be fueled by displays of wealth, and how external grandeur may mask inner insecurity or ambition.
Duryodhana describes (or points to) the grand procession of kings entering the gate, each presenting enormous tributes—especially thousands of richly caparisoned elephants—near the Kāmyaka lake, emphasizing the scale and splendor of the offerings.