Shloka 17

सभा पर्व, अध्याय ३७ — युधिष्ठिरस्य भीष्मोपदेशः

Yudhiṣṭhira’s Consultation and Bhīṣma’s Counsel in the Assembly

Devanagari script

नैवर्त्विंग नैव चाचार्यो न राजा मधुसूदन: । अर्चितश्न कुरुश्रेष्ठ किमन्यत्प्रियकाम्यया,कुरुश्रेष्ठ! मधुसूदन कृष्ण न ऋत्विज्‌ है, न आचार्य है और न राजा ही है; फिर तुमने किस प्रिय कामनासे इसकी पूजा की है?

Transliteration

naiva ṛtviṅ naiva cācāryo na rājā madhusūdanaḥ | arcitaś ca kuruśreṣṭha kim anyat priyakāmyayā ||

Translation

Wika ni Śiśupāla: “O pinakamahusay sa mga Kuru! Si Kṛṣṇa, ang pumatay kay Madhu, ay hindi mo pari sa ritwal, hindi mo guro, at hindi mo rin hari; kung gayon, sa anong iba pang dahilan—dahil sa pagnanais na magpalugod—mo siya pinarangalan ng pagsamba?”

Word by Word

नnot

एवindeed/just

ऋत्विक्sacrificial priest

नnot

एवindeed/just

चand

आचार्यःteacher/preceptor

नnot

राजाking

मधुसूदनःMadhusudana (slayer of Madhu)

अर्चितःworshipped/honoured

नुthen/indeed (interrogative particle)

कुरुश्रेष्ठO best of the Kurus

किम्what

अन्यत्other/else

प्रियकाम्ययाby desire for what is dear/for a wished-for end

कुरुश्रेष्ठO best of the Kurus

Speaker

शिशुपाल उवाच

Characters & Entities

Śiśupāla

Kṛṣṇa (Madhusūdana)

Yudhiṣṭhira (addressed as Kuruśreṣṭha)

Kuru lineage

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes