Rājasūya-sambhāra: Prosperity under Rājadharma and the Initiation of Yudhiṣṭhira’s Sacrifice
स सर्वान् म्लेच्छनूपतीन् सागरानूपवासिन: । करमाहारयामास रत्नानि विविधानि च,वहाँ उन्होंने समुद्रके टापुओंमें रहनेवाले बहुत-से म्लेच्छ राजाओंको जीतकर उनसे करके रूपमें भाँति-भाँतिके रत्न वसूल किये
sa sarvān mleccha-nṛpatīn sāgarānūpa-vāsinaḥ | karam āhārayāmāsa ratnāni vividhāni ca ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Matapos pasukuin ang lahat ng mga haring mleccha (dayuhan) na naninirahan sa mga pulong napaliligiran ng dagat at sa mga latian sa baybayin, ipinag-utos niyang magdala sila ng tributo—mga buwis at sari-saring mahalagang hiyas. Ipinakikita rito ang asal ng paghahari: ang pananakop ay sinusundan ng maayos na paniningil ng kita, upang ang lakas-militar ay maging kaayusang pamamahala at yaman ng kaharian.
वैशम्पायन उवाच
The verse reflects a political-dharmic idea: conquest is not merely violence but is expected to culminate in stable governance, where defeated rulers acknowledge sovereignty through regular tribute (kara) and valuable offerings, integrating peripheral regions into an ordered realm.
The narrator states that the (previously mentioned) conqueror subdued many foreign rulers living in sea-bound/coastal regions and then had them pay taxes and deliver assorted gems as tribute.