Shloka 12
कर्णस्य दानप्रतिज्ञा–शल्योपदेश–वाक्ययुद्धम्
Karna’s Gift-Vows, Shalya’s Counsel, and the Battle of Words
नरा नरै: समाजम्मुर्वारणा वरवारणै: । रथाश्र रथिग्रि: सार्थ हयाश्व हयसादिभि:
narā naraiḥ samāyattā vāraṇā vara-vāraṇaiḥ | rathāś ca rathibhiḥ sārdhaṃ hayāś ca haya-sādibhiḥ ||
Wika ni Sañjaya: Sa labanan, nagsalpukan ang mga kawal na naglalakad sa kapwa naglalakad, ang mga elepante sa mga elepanteng katapat, ang mga mandirigmang nasa karwahe sa kapwa nasa karwahe, at ang mga kabalyero sa kapwa kabalyero. Kaya nagtagpo ang mga hukbo sa labang magkakatapat ang magkakatulad—maayos ngunit walang-awa—bawat uri ng mandirigma’y humaharap sa katumbas niyang kaaway.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the structured nature of ancient warfare—each arm of the army (infantry, elephants, chariots, cavalry) engages its counterpart. Ethically, it reflects the kṣatriya-world’s emphasis on ordered combat and matched confrontation, even amid the larger tragedy of fratricidal war.
Sañjaya reports that the battle has fully joined: footmen clash with footmen, elephants with elephants, chariot-fighters with chariot-fighters, and horsemen with horsemen. The armies are interlocked in simultaneous engagements across all divisions.