Shloka 35
Karṇa-parva Adhyāya 20 — Yudhiṣṭhira–Duryodhana Encounter and Escalation of Arms
ध्वजा: शिरांसि च्छत्राणि द्विपहस्ता नृणां भुजा: । क्षुरेर्भल्लार्धचन्द्रैश्न च्छिन्ना: पेतुर्महीतले
sañjaya uvāca |
dhvajāḥ śirāṃsi cchatrāṇi dvipahastā nṛṇāṃ bhujāḥ |
kṣuraiḥ bhallārdhacandraiś ca cchinnāḥ petur mahītale ||
Sinabi ni Sañjaya: “Mga watawat, mga ulong napugutan, at mga payong na bumagsak—kasama ang mga nguso (trunk) ng elepante at mga bisig ng tao—na pinutol ng mga talim na kasingtulis ng labaha, mga sibat na may tinik, at mga palasong hugis gasuklay; lahat ay nagkalat na bumagsak sa lupa. Ipinahayag ng tanawing iyon ang walang-awang bugso ng digmaan: ang dangal at ang pananggalang ay kapwa ibinagsak, at ang halaga ng karahasan ay naging lantad sa nagkalat na sagisag ng ranggo at sa mga katawang wasak.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the stark impermanence of power and status in war: banners and royal parasols—symbols of authority—fall alongside severed limbs and heads. Ethically, it confronts the listener with the tangible cost of violence even within the framework of kṣatriya-dharma, where duty in battle does not erase the tragedy of destruction.
Sañjaya describes the battlefield at a moment of intense fighting: sharp weapons and specialized arrows are cutting down standards, parasols, elephant trunks, and warriors’ arms, which then fall scattered on the ground—an image of overwhelming carnage and collapsing martial order.