Varṣa-Parvata-Nivāsinām Varnanam
Description of Regions, Mountains, and Their Inhabitants
तस्मात् परिग्रहे भूमेर्यतन्ते कुरुपाण्डवा: । साम्ना भेदेन दानेन दण्डेनैव च भारत,भारत! इस अतृप्तिके ही कारण कौरव और पाण्डव साम, दान, भेद और दण्डके द्वारा सम्पूर्ण वसुधापर अधिकार पानेके लिये यत्न करते हैं
tasmāt parigrahe bhūmer yatante kuru-pāṇḍavāḥ | sāmnā bhedena dānena daṇḍenaiva ca bhārata ||
Kaya nga, O Bhārata, ang mga Kuru at ang mga Pāṇḍava ay nagsisikap na angkinin ang buong daigdig—sa pamamagitan ng pakikipagkasundo (sāma), pagpapasibol ng pagkakahati (bheda), pagbibigay ng handog (dāna), at kung kailangan, paggamit ng parusa at lakas (daṇḍa). Ipinahihiwatig ng taludtod na ang walang kabusugang pagnanasa sa paghahari ang nagtutulak kahit sa dakilang mga angkan na umikot sa lahat ng kasangkapan ng pamamahala, hanggang sa sumadsad sa tunggalian.
संजय उवाच
The verse highlights how craving for territorial possession can become insatiable and morally corrosive, pushing even noble houses to deploy every tool of political expediency—conciliation, inducement, division, and force—thereby normalizing escalation toward violence.
Sañjaya, reporting to Dhṛtarāṣṭra, explains the driving motive behind the Kuru–Pāṇḍava struggle: both sides exert themselves to gain control of the realm, cycling through the classic four upāyas (sāman, dāna, bheda, daṇḍa) used in governance and conflict.