Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)
स चचार बहून् मार्गनभित: पातयन् गजान् | अग्निचक्रमिवाविद्ध सर्वतः प्रत्यदृश्यत
sa cacāra bahūn mārgān abhitaḥ pātayan gajān | agnicakram ivāviddhaḥ sarvataḥ pratyadṛśyata ||
Sinabi ni Sañjaya: Siya’y naglakad sa maraming daan, umiikot sa lahat ng panig habang ibinabagsak ang mga elepante. Sa pag-ikot ng kanyang galaw, siya’y nakikita sa bawat dako na parang isang gulong na nagliliyab—larawang matingkad ng walang-humpay na lakas-mandirigma sa gitna ng kaguluhan ng labanan.
संजय उवाच
The verse primarily heightens the moral and emotional tension of war by portraying how overwhelming force can dominate the battlefield; it invites reflection on the terrifying momentum of violence and the human cost hidden behind heroic spectacle.
Sañjaya describes a warrior moving rapidly through multiple lanes of the battlefield, striking down elephants; his swift, circling movement makes him seem visible in every direction, like a spinning wheel of fire.