Shloka 4

भीष्मधनंजयद्वैरथम्

Bhīṣma–Dhanaṃjaya Duel and the Opening Clash

Devanagari script

ते मन: क्रूरमाधाय समभित्यक्तजीविता: । पाण्डवानभ्यवर्तन्त सर्व एवोच्छितध्वजा:,तब उन सबने मनको कठोर बनाकर प्राणोंका मोह छोड़कर ऊँची ध्वजाएँ फहराते हुए पाण्डवोंपर आक्रमण किया

Transliteration

te manaḥ krūram ādhāya samabhityaktajīvitāḥ | pāṇḍavān abhyavartanta sarva evochchhitadhvajāḥ ||

Translation

Wika ni Sanjaya: Pinatigas nila ang kanilang kalooban at tinalikuran ang pagkapit sa buhay; silang lahat ay sumugod laban sa mga Pāṇḍava, taas-noo at nakataas ang mga watawat.

Word by Word

• ते: they (those)
• ते: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• मनः: mind
• मनः: Karma
• Type: Noun
• Root: मनस्
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• क्रूरम्: cruel, hard
• क्रूरम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: क्रूर
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• आधाय: having placed/assuming
• आधाय: Karana
• Type: Verb
• Root: आ-धा
• Form: ल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), Non-finite

• समभित्यक्तजीविताः: having completely renounced life (ready to die)
• समभित्यक्तजीविताः: Karta
• Type: Adjective
• Root: सम्-अभि-त्यज् + जीवित
• Form: Masculine, Nominative, Plural, क्त (past passive participle) + compound with जीवित

• पाण्डवान्: the Pandavas
• पाण्डवान्: Karma
• Type: Noun
• Root: पाण्डव
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• अभ्यवर्तन्त: they advanced against/attacked
• Type: Verb
• Root: अभि-√वृत्
• Form: लङ् (Imperfect), Ātmanepada, Third, Plural

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta
• Type: Adjective
• Root: सर्व
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• एव: indeed, just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• उच्छितध्वजाः: with raised/lofty banners
• उच्छितध्वजाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: उच्छित + ध्वज
• Form: Masculine, Nominative, Plural

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Pāṇḍavas
• dhvaja (battle-banner/standard)