Śākadvīpa–Pramāṇa–Varṇana
Measurements and Description of Śākadvīpa
चन्द्रादित्यौ महाराज संक्षेपो5यमुदाह्नत: । इत्येतत् ते महाराज पृच्छत: शास्त्रचक्षुषा
candradityau mahārāja saṅkṣepo ’yam udāhṛtaḥ | ity etat te mahārāja pṛcchataḥ śāstracakṣuṣā ||
Sinabi ni Sañjaya: “O Dakilang Hari, sa ganitong paraan ay aking sinabi nang maikli ang tungkol sa Buwan at sa Araw. Ito ang aking ipinahayag sa iyo, O dakilang hari, bilang tugon sa iyong pagtatanong—isang pagtatanong na ginawa sa matang nakakakita sa kaalamang banal.”
संजय उवाच
The verse emphasizes disciplined inquiry and authoritative explanation: a king should ask with “śāstra-cakṣuṣā” (learned, principled discernment), and the responder should present the essence clearly and concisely—linking ethical governance with informed understanding of cosmic order.
Sañjaya concludes a brief exposition about the Moon and the Sun, telling Dhṛtarāṣṭra that he has answered the king’s question in summary form, framing the exchange as a respectful, knowledge-based dialogue.