Shloka 60
Adhyāya 111 (Book 6): Daśama-dina-saṃgrāma—Bhīṣma’s Counsel to Yudhiṣṭhira and the Śikhaṇḍin-Led Advance
अहमावारयिष्यामि वेलेव मकरालयम् । “मैं द्रोणाचार्य, द्रोणपुत्र अश्वत्थामा, कृपाचार्य, दुर्योधन, चित्रसेन, विकर्ण, सिन्धुराज जयद्रथ, अवन्तीके राजकुमार विन्द-अनुविन्द, काम्बोजराज सुदक्षिण, शूरवीर भगदत्त, महाबली मगधराज, सोमदत्तपुत्र भूरिश्रवा, राक्षस अलम्बुष तथा त्रिगर्तराज सुशर्माको रणक्षेत्रमें सब महारथियोंके साथ उसी प्रकार रोक रखूँगा, जैसे तटभूमि समुद्रको आगे बढ़ने नहीं देती है । ५७--५९ ई ।। कुरूंश्व॒ सहितान् सर्वान् युध्यमानान् महाबलान् | निवारयिष्यामि रणे साधयस्व पितामहम्,'युद्धमें एक साथ लगे हुए समस्त महाबली कौरवोंको भी मैं युद्धस्थलमें आगे बढ़नेसे रोक दूँगा। तुम पितामह भीष्मके वधका कार्य सिद्ध करो”
sañjaya uvāca | aham āvārayiṣyāmi veleva makarālayam | kurūṃś ca sahitān sarvān yudhyamānān mahābalān | nivārayiṣyāmi raṇe sādhayasva pitāmaham ||
Wika ni Sañjaya: “Pipigilan ko sila—gaya ng dalampasigang pumipigil sa karagatan, tahanan ng mga makara. Maging ang lahat ng makapangyarihang Kaurava na sabay-sabay na lumalaban, hahadlangan ko sa larangan ng digmaan. Ikaw naman, tuparin mo ang gawain hinggil sa kagalang-galang na lolo, si Bhīṣma.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethic of assigned duty (svadharma) within a larger collective aim: one warrior accepts the responsibility of containing overwhelming forces so another can fulfill a difficult, morally weighty objective—bringing down a revered elder in war—framed as a necessary task within the chosen course of battle.
Sañjaya reports a battlefield assurance: the speaker vows to restrain the united, powerful Kaurava fighters—likened to holding back the ocean at the shore—so that the addressed warrior can focus on accomplishing the specific mission of dealing with Bhīṣma (the grandsire).