Shloka 18
बभ्रुवाहन-धनंजययोः संग्रामः
Babhruvāhana and Dhanaṃjaya’s engagement at Maṇipūra
Devanagari script
सर्वास्तानन्तराच्छित्त्वा तदा चुक्रोश पाण्डव: । परंतु महाबली किरीटधारी पाण्डुकुमार अर्जुनने उनका सारा मनसूबा व्यर्थ कर दिया। उन्होंने उन सभी प्रासों और शक्तियोंको बीचसे ही काटकर बड़े जोरसे गर्जना की ।।
Translation
Wika ni Vaiśampāyana: “Pagkaraan, pinutol ng Pāṇḍava ang lahat ng mga sibat at śakti na iyon sa gitna, at umalingawngaw ang kanyang malakas na sigaw; at gayon din sa mga mandirigmang sumusugod—mga sakim sa tagumpay—…”
Word by Word
सर्वान्all (of them)
सर्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Accusative, Plural
तान्those
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
अन्तरात्in the middle / from within
अन्तरात्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअन्तरा
छित्त्वाhaving cut
छित्त्वा:
Karma
TypeVerb
Rootछिद्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), Non-finite
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
चुक्रोशshouted / cried out
चुक्रोश:
Karta
TypeVerb
Rootक्रुश्
Formलिट् (perfect), Perfect (past), Third, Singular, Parasmaipada
पाण्डवःthe Pandava (Arjuna)
पाण्डवः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाlikewise / so
तथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed / just
एव:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootएव
अपतताम्of those who were rushing/falling upon
अपतताम्:
Adhikarana
TypeVerb
Rootपत्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Genitive, Plural
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
योधानाम्of the warriors
योधानाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootयोध
FormMasculine, Genitive, Plural
जयगृद्धिनाम्of those greedy for victory
जयगृद्धिनाम्:
Sambandha
TypeAdjective
Rootजय-गृद्धि
FormMasculine, Genitive, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes