Uttarā-vilāpaḥ and Kṛṣṇasya satya-vacanenābhi-mañyu-jasyābhijīvanam
Uttarā’s Lament and the Revival of Abhimanyu’s Son by Krishna’s Truth-Act
पुण्डरीकाक्ष पश्यावां बालेन हि विनाकृतौ । अभिमन्युं च मां चैव हतौ तुल्यं जनार्दन
puṇḍarīkākṣa paśyāvāṃ bālena hi vinākṛtau | abhimanyuṃ ca māṃ caiva hatau tulyaṃ janārdana ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Sinabi niya: “O Janārdana na may matang gaya ng lotus, masdan: kaming dalawa’y naiwan nang walang anak. Bumagsak na si Abhimanyu, at ako man ay tila pinatay—dinurog ng dalamhati. Kaya’t sa iisang sukat, kaming dalawa’y naging biktima ng Kamatayan.”
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights how death in war and death-by-grief can be ethically and existentially equivalent: even when a warrior attains heroic death, the survivors may be ‘killed’ by sorrow. It underscores compassion as a necessary complement to dharma, acknowledging the human cost of righteous conflict.
A lament is voiced to Kṛṣṇa (addressed as Puṇḍarīkākṣa/Janārdana): Abhimanyu has been slain, and the speaker declares herself equally destroyed by grief, emphasizing that both—fallen son and grieving mother—are alike overtaken by Death.