Shloka 9
Arjuna’s request to Krishna and the opening of the Kāśyapa–Brāhmaṇa mokṣa discourse (Āśvamedhika-parva 16)
वायुदेव उवाच श्रावितस्त्वं मया गुह्ूं ज्ञापितश्न॒ सनातनम् | धर्म स्वरूपिणं पार्थ सर्वलोकांश्व शाश्वतान्,श्रीकृष्ण बोले--अर्जुन! उस समय मैंने तुम्हें अत्यन्त गोपनीय ज्ञानका श्रवण कराया था, अपने स्वरूपभूत धर्म-सनातन पुरुषोत्तमतत्त्वका परिचय दिया था और (शुक्ल-कृष्ण गतिका निरूपण करते हुए) सम्पूर्ण नित्य लोकोंका भी वर्णन किया था; किंतु तुमने जो अपनी नासमझीके कारण उस उपदेशको याद नहीं रखा, यह मुझे बहुत अप्रिय है। उन बातोंका अब पूरा-पूरा स्मरण होना सम्भव नहीं जान पड़ता
vāyudeva uvāca | śrāvitastvaṁ mayā guhyaṁ jñāpitaś ca sanātanam | dharma-svarūpiṇaṁ pārtha sarva-lokāṁś ca śāśvatān |
Sinabi ni Vāyudeva: “O Pārtha, minsan ay ipinadinig ko sa iyo ang lihim na aral at ipinauunawa ko rin sa iyo ang walang-hanggang katotohanan—ang Sanātana, ang Kataas-taasang Realidad na siya mismong anyo ng dharma. Inilarawan ko rin sa iyo ang mga daigdig na walang-kupas. Ngunit dahil sa kakulangan mo ng pag-unawa, hindi mo iningatan ang aral na iyon; lubha itong di-kalugud-lugod sa akin. Ngayon, wari’y hindi na maaaring maalaala nang ganap ang mga bagay na iyon.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse stresses the transmission of a confidential, eternal dharma-centered truth (sanātana-tattva) and the moral responsibility of the listener to retain and live by it; forgetfulness born of poor discernment is portrayed as a serious failing.
Vāyudeva addresses Arjuna, reminding him that he had previously been taught secret, eternal knowledge and even the description of the everlasting worlds, but Arjuna failed to remember it; Vāyudeva expresses displeasure and doubts that full recollection is now possible.