Shloka 16
कुन्ती–व्याससंवादः
Kuntī–Vyāsa Dialogue on Durvāsā’s Boon and Karṇa’s Birth
नरश्रेष्ठ युधिष्ठिरने जहाँ राजा धृतराष्ट्र दग्ध हुए थे, उस स्थानपर भी हरद्वारमें विधि- विधानके जाननेवाले विश्वासपात्र मनुष्योंको भेजा और वहीं उनके श्राद्धकर्म करनेकी आज्ञा दी। फिर उन भूपालने उन पुरुषोंको दानमें देनेयोग्य नाना प्रकारकी वस्तुएँ अर्पित कीं ।।
dvādaśe 'hani tebhyaḥ sa kṛtaśauco narādhipaḥ | dadau śrāddhāni vidhivad dakṣiṇāvanti pāṇḍavaḥ ||
Matapos ganapin ang mga itinakdang ritwal ng paglilinis—gaya ng mga pagtalima sa loob ng sampung araw—isinagawa ni Haring Yudhiṣṭhira, ang Pāṇḍava na anak ni Pāṇḍu, ang mga seremonyang śrāddha ayon sa wastong paraan sa ikalabindalawang araw para kay Dhṛtarāṣṭra at sa iba pa. Sa mga ritwal para sa mga ninuno, nagkaloob din siya sa mga Brahmin ng saganang dakṣiṇā, pinatutunayan na kahit sa gitna ng dalamhati at pagyanig ng pamahalaan, ang dharma ay pinangangalagaan sa pamamagitan ng tamang tungkuling panglibing, pasasalamat, at magalang na pagkakawanggawa.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma expressed as steadfast performance of obligatory rites: after observing ritual purity requirements, a righteous king honors the departed through properly conducted śrāddha and through generous dakṣiṇā. Ethical kingship is shown not only in governance but in faithful adherence to sacred duty, gratitude, and respectful giving.
Following the deaths of Dhṛtarāṣṭra and others, Yudhiṣṭhira completes the required purification period and, on the twelfth day, arranges and performs the śrāddha ceremonies. He ensures the rites are done according to prescription and provides substantial gifts/fees to the Brahmins involved.