Shloka 17
Dāyavibhāga (Inheritance Apportionment) and Household Precedence — Dialogue of Yudhiṣṭhira and Bhīṣma
प्रजा न हीयते तस्या रतिश्ष भरतर्षभ । अतोडन््यथा वर्तमाना भवेद् वाच्या प्रजापते:
prajā na hīyate tasyā ratiś ca bharatarṣabha | ato 'nyathā vartamānā bhaved vācyā prajāpateḥ ||
Wika ni Bhishma: “O toro sa mga Bharata, sa gayong kalagayan, ang supling ng babae ay hindi itinuturing na nabawasan ang dangal, ni ang kanyang pagsasama (sa lalaking iyon) ay itinuturing na kapintasan. Ngunit ang babaeng kumikilos nang salungat sa wastong landas na ito ay nagiging kapuna-puna sa paningin ni Prajāpati (Panginoon ng mga nilalang), sapagkat lumilihis siya sa itinakdang tuntunin ng asal.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
When conduct follows the sanctioned rule, neither the woman’s union nor the resulting progeny is considered inferior; deviation from the prescribed norm is morally censured, framed as blameworthy before Prajāpati.
In Bhīṣma’s instruction to Yudhiṣṭhira on dharma, he clarifies a rule about sexual/relational conduct and the status of offspring: proper, rule-bound relations do not taint progeny, whereas acting ‘otherwise’ invites condemnation.