Shloka 13
Vipula’s Yogic Protection of the Guru’s Household (विपुलस्य योगरक्षा / Vipulasya Yogarakṣā)
Devanagari script
समाज्ञातानृद्धिमतः प्रतिरूपान् वशे स्थितान् । पतीनन्तरमासाद्य नाल॑ नार्य: प्रतीक्षितुम्
Translation
Kapag nagkaroon ng pagkakataon ang mga babae na makipagtagpo sa iba, hindi nila kayang maghintay kahit sa sarili nilang asawa—na bantog sa mabubuting katangian, mayaman, walang kapantay ang kagandahan, at nasa ilalim pa ng kanilang kapangyarihan.
Word by Word
समाज्ञातान्well-known, renowned
समाज्ञातान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसमाज्ञात (सम् + आ + ज्ञा, क्त)
FormMasculine, Accusative, Plural
ऋद्धिमतःprosperous, wealthy
ऋद्धिमतः:
Karma
TypeAdjective
Rootऋद्धिमत्
FormMasculine, Accusative, Plural
प्रतिरूपान्handsome, of excellent form
प्रतिरूपान्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रतिरूप
FormMasculine, Accusative, Plural
वशेin control, under control
वशे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवश
FormMasculine, Locative, Singular
स्थितान्standing/being (in that state)
स्थितान्:
Karma
TypeAdjective
Rootस्थित (स्था, क्त)
FormMasculine, Accusative, Plural
पतीन्husbands
पतीन्:
Karma
TypeNoun
Rootपति
FormMasculine, Accusative, Plural
अनन्तरम्immediately, right after
अनन्तरम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअनन्तर
Formtrue
आसाद्यhaving approached/attained
आसाद्य:
TypeVerb
Rootआसाद्य (आ + सद्, ल्यप्)
FormAbsolutive (Gerund), Parasmaipada (usage)
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
Formtrue
अलम्able/sufficient (to)
अलम्:
TypeIndeclinable
Rootअलम्
Formtrue
नार्यःwomen
नार्यः:
Karta
TypeNoun
Rootनारी
FormFeminine, Nominative, Plural
प्रतीक्षितुम्to wait (for)
प्रतीक्षितुम्:
TypeVerb
Rootप्रतीक्षितुम् (प्रति + ईक्ष्, तुमुन्)
FormInfinitive (Tumun), Parasmaipada (usage)
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes