Shloka 26
पात्रलक्षण-परिक्षा (Pātra-Lakṣaṇa Parīkṣā) — Criteria for a Worthy Recipient
ततो राष्ट्रस्य शान्तिर्हि भूतानामिव वासवात् । राजाओंको चाहिये कि वे उत्तम भोग
tato rāṣṭrasya śāntir hi bhūtānām iva vāsavāt | rājñāṃ ca kāryaṃ yatnena brāhmaṇānāṃ sadārcanam || yathā mahārṇave kṣipta āmaloṣṭo vinaśyati | tathā duścaritaṃ sarvaṃ parābhāvāya kalpate ||
Wika ni Bhīṣma: “Mula rito sumisibol ang kapayapaan sa kaharian—gaya ng lahat ng nilalang na nagkakamit ng kaginhawahan sa pamamagitan ni Vāsava (Indra) kapag siya’y nagkakaloob ng ulan. Kaya nararapat sa mga hari na laging parangalan ang mga Brāhmaṇa nang may paggalang: maghandog ng pinakamainam na mga kaluguran, mga palamuti, at iba pang ninanais na kaloob na magalang na hinihiling at maayos na inihaharap; at alagaan ang kanilang kabuhayan na parang pag-aaruga sa isang ama. Sa pamamagitan lamang ng mga Brāhmaṇa na ito mananatili ang kapayapaan sa lupain. Kung paanong ang isang tipak ng hilaw na luwad na inihagis sa dakilang karagatan ay agad nalulusaw, gayon din, sa sandaling makasama ang mga Brāhmaṇa, ang lahat ng masamang gawa ay napapawi at humahantong sa sariling pagbagsak.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A king secures peace and stability in the realm by consistently honoring and supporting Brāhmaṇas with reverence and appropriate gifts; association with the virtuous hastens the destruction of wrongdoing, which naturally leads to its own downfall.
Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on royal duty (rājadharma), using two similes—Indra’s rain bringing welfare to beings, and raw clay dissolving in the ocean—to emphasize that honoring Brāhmaṇas sustains public peace and erodes sinful conduct.