Shloka 20
मातङ्ग–शक्रसंवादः
Mataṅga–Śakra Dialogue on Tapas, Status, and Moral Qualities
इमां कक्ित् परिक्रम्य पृथिवीं शैलभूषणाम् । असकृद ड्विपदां श्रेष्ठ: श्रेष्टस्य गृहमेधिन:
imāṃ kaścit parikramya pṛthivīṃ śailabhūṣaṇām | asakṛd dvipadāṃ śreṣṭhaḥ śreṣṭhasya gṛhamedhinaḥ ||
Sinabi ni Bhīṣma: “Matapos paulit-ulit na libutin ang daigdig na ito na pinalalamutian ng mga hanay ng kabundukan, isang taong ganap na nagtagumpay—pinakadakila sa mga tao—ang dumating sa tahanan ng isang marangal na maybahay. Pinarangalan siya ng maybahay ayon sa wastong ritwal. Ang dumalaw na ṛṣi ay nanatili roon nang magdamag sa lubos na kaginhawahan; ang kanyang mukha’y nababalutan ng kapanatagan at tuwa—ang tahimik na ligayang sumisibol kapag ang pagtanggap sa panauhin ay alinsunod sa dharma.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical ideal of atithi-satkāra (honoring a guest): even a great ascetic finds peace and joy where a householder performs hospitality properly, implying that gṛhastha-dharma—when done according to rule and reverence—has profound spiritual value.
An accomplished sage, after traveling widely around the earth, arrives at the home of an exemplary householder. The householder worshipfully receives him according to prescribed norms, and the sage spends the night happily, visibly pleased.