Shloka 3
Brāhmaṇya-प्रश्नः — The Inquiry into Attaining Brāhmaṇya
Mataṅga–Gardabhī Itihāsa
Devanagari script
भीष्म उवाच इममड्विरसा प्रोक्त तीर्थवंशं महाद्युते श्रोतुमर्हसि भद्रं ते प्राप्स्यसे धर्ममुत्तमम्
Translation
Sinabi ni Bhīṣma: “O haring maningning ang kapangyarihan! Noong unang panahon, inilarawan ng dakilang muni na si Aṅgiras ang kalipunan ng mga tīrtha. Nawa’y mapabuti ka—pakinggan mo iyon; sa pakikinig na ito, matatamo mo ang pinakadakilang dharma.”
Word by Word
भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular
इमम्this
इमम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Accusative, Singular
अङ्गिरसाby Angiras
अङ्गिरसा:
Karana
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्
FormMasculine, Instrumental, Singular
प्रोक्तम्spoken/declared
प्रोक्तम्:
TypeVerb
Rootप्र-वच्
FormPast Passive Participle (kta), Masculine, Accusative, Singular
तीर्थवंशम्the lineage/collection of tīrthas (sacred fords)
तीर्थवंशम्:
Karma
TypeNoun
Rootतीर्थवंश
FormMasculine, Accusative, Singular
महाद्युतेO great-splendored one
महाद्युते:
TypeNoun
Rootमहाद्युति
FormMasculine, Vocative, Singular
श्रोतुम्to hear
श्रोतुम्:
TypeVerb
Rootश्रु
FormInfinitive (tumun)
अर्हसिyou are fit/deserve
अर्हसि:
TypeVerb
Rootअर्ह्
FormPresent, Second, Singular
भद्रम्welfare/auspiciousness
भद्रम्:
TypeNoun
Rootभद्र
FormNeuter, Nominative, Singular
तेto you/for you
ते:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormDative, Singular
प्राप्स्यसेyou will attain
प्राप्स्यसे:
TypeVerb
Rootप्र-आप्
FormFuture, Atmanepada, Second, Singular
धर्मम्dharma
धर्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Accusative, Singular
उत्तमम्supreme/excellent
उत्तमम्:
TypeAdjective
Rootउत्तम
FormMasculine, Accusative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes