Bhīṣma’s Yogic Departure, Royal Cremation, and Gaṅgā’s Lament (भीष्मस्य योगयुक्त्या देहत्यागः, पितृमेधः, गङ्गाविलापः)
सुदुस्तरार्थतत्त्वस्य वक्ता कर्ता च माधव: । तव पार्थ जय: कृत्स्नस्तव कीर्तिस्तथातुला
sudustarārthatattvasya vaktā kartā ca mādhavaḥ | tava pārtha jayaḥ kṛtsnas tava kīrtis tathātulā ||
Wika ni Bhīṣma: “Si Mādhava lamang ang kapwa tagapahayag at tagaganap ng malalim na katotohanang mahirap tawirin ang kahulugan. O Pārtha, ang ganap mong tagumpay at ang di-mapapantayang dangal ay dumating sa iyo sa pag-asa mo sa kanya. Maliwanag ang aral: ang pagsisikap ng tao ay nagbubunga ng sukdulan kapag nakaugat sa pagkanlong kay Nārāyaṇa—ang di-masukat na tagapagtanggol at ang pinakamataas na hantungan.”
भीष्म उवाच
That the deepest truth is both taught and made effective by Mādhava; therefore Arjuna’s success is ultimately grounded in taking refuge in Nārāyaṇa—divine guidance and grace complete what human effort begins.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma continues instructing the Pāṇḍavas; here he addresses Arjuna directly, attributing Arjuna’s victory and renown to Mādhava’s role as teacher and accomplisher of profound truth.