Śiva-nāmānukīrtana-prastāvaḥ
Prologue to the praise of Śiva and the Upamanyu testimony
शाकल्य: संशितात्मा वै नववर्षशतान्यपि । आराधयामास भवं मनोयज्ञेन केशव,केशव! शाकल्य ऋषिके मनमें सदा संशय बना रहता था। उन्होंने मनोमय यज्ञ (ध्यान)-के द्वारा भगवान् शिवकी नौ सौ वर्षोतक आराधना की
Śākalyaḥ saṁśitātmā vai navavarṣaśatāny api | ārādhayāmāsa bhavaṁ manoyajñena Keśava ||
Wika ni Vāsudeva: “O Keśava, ang pantas na rishi na si Śākalya—matatag at may pagpipigil-sa-sarili—ay sumamba kay Bhava (Śiva) sa pamamagitan ng panloob na handog ng isipan, ang manoyajña; at ipinagpatuloy niya ang debosyong iyon sa loob ng siyam na raang taon. Ipinakikita ng talatang ito ang lakas-moral ng matagalang disiplina sa loob: ang tunay na pagsamba ay hindi lamang panlabas na ritwal, kundi nakatuong layon, pagpipigil, at di-matitinag na pagtitiyaga.”
वासुदेव उवाच
The verse teaches that sustained inner discipline and mental worship (manoyajña) can be a profound form of devotion. Ethical strength is shown through perseverance, self-control, and concentrated intention rather than reliance only on outward ritual.
Vāsudeva (Kṛṣṇa), addressing Keśava, recounts how the sage Śākalya devotedly propitiated Bhava (Śiva) for nine hundred years through an inward, meditative ‘sacrifice of the mind,’ emphasizing the power of long-term tapas and devotion.