Duḥṣantasya Vana-praveśaḥ
King Duḥṣanta’s Entry into the Forest Hunt
चकार पत्नीं कन्यां तु तथा तां गिरिकां नृपः । वसो: पत्नी तु गिरिका कामकालं न्यवेदयत्
cakāra patnīṃ kanyāṃ tu tathā tāṃ girikāṃ nṛpaḥ | vasoḥ patnī tu girikā kāmakālaṃ nyavedayat |
Sinabi ni Vaiśampāyana: Ang dalaga naman ay ginawa ng hari na kaniyang asawa; ang pangalan niya’y Girikā. Sa takdang panahon, matapos maligo at maging malinis ayon sa ritwal, ipinaalam ni Girikā—maybahay ni Vasu—sa hari ang pagnanais na magsama sa oras na angkop upang magkaanak na lalaki. Ngunit sa araw ding iyon, ang mga Pitṛ (mga ninuno), na nalugod kay Vasu, ay nag-utos: “Patayin mo ang mababangis na hayop.” Ayaw suwayin ang utos ng mga ninuno, nagtungo ang hari sa gubat upang lipulin ang mapanganib na mga halimaw; subalit dahil sa pagnanasa, nanatiling nakatuon ang kaniyang isip kay Girikā, na nagliliwanag sa ganda na wari’y ikalawang Lakṣmī.
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights the ethical tension a ruler faces when personal desire coincides with an overriding duty: Vasu honors the Pitṛs’ command without neglecting the narrative’s emphasis on proper season and purity for marital union, showing how dharma can require restraint and prioritization.
Vasu marries the maiden Girikā. When she expresses desire for union at the proper time for conception, the Pitṛs simultaneously order Vasu to go kill dangerous animals. He goes to the forest to obey them, though his mind remains absorbed in Girikā’s beauty.