कुरुवंशप्रश्नः—दुःषन्तस्य राजधर्मवर्णनम्
Kuru Lineage Inquiry and the Portrait of King Duḥṣanta’s Rule
सर्वविद्यावदातानां लोके प्रथितकर्मणाम् | य इदं मानवो लोके पुण्यार्थे ब्राह्मणाउछुचीन्,लोकमें जिनके महान् कर्म विख्यात हैं, जो सम्पूर्ण विद्याओंके ज्ञानद्वारा उद्धासित होते थे और जिनके धन एवं तेज महान् थे, ऐसे महामना पाण्डवों तथा अन्य क्षत्रियोंकी उज्ज्वल कीर्तिको लोकमें फैलानेवाले और पुण्यकर्मके इच्छुक श्रीकृष्णद्वैपायन वेदव्यासने इस पुण्यमय महाभारत ग्रन्थका निर्माण किया है। यह धन, यश, आयु, पुण्य तथा स्वर्गकी प्राप्ति करानेवाला है। जो मानव इस लोकमें पुण्यके लिये पवित्र ब्राह्मणोंको इस परम पुण्यमय ग्रन्थका श्रवण कराता है, उसे शाश्वत धर्मकी प्राप्ति होती है। जो सदा कौरवोंके इस विख्यात वंशका कीर्तन करता है, वह पवित्र हो जाता है
sarvavidyāvadātānāṁ loke prathitakarmaṇām | ya idaṁ mānavo loke puṇyārthe brāhmaṇān śucīn … |
Sinabi ni Vaiśampāyana: Si Vyāsa—Śrī Kṛṣṇa Dvaipāyana—na nagnanais ng pagdami ng kabutihan at nagpalaganap sa daigdig ng maningning na katanyagan ng mararangal na Pāṇḍava at ng iba pang mga kṣatriya, na bantog sa dakilang mga gawa at nagliliwanag sa ganap na pagkamaster ng lahat ng sangay ng kaalaman, ang siyang bumuo ng Mahābhārata na sukdulang mapagkaloob ng kabutihan. Nagkakaloob ito ng yaman, dangal, mahabang buhay, kabutihan, at langit. Sinumang tao sa mundong ito, alang-alang sa kabutihan, ang magpaparinig ng pinakabanal na akdang ito sa mga dalisay na brāhmaṇa, ay makakamit ang walang hanggang dharma; at sinumang patuloy na bumibigkas ng tanyag na angkan ng mga Kaurava ay nagiging dalisay.
वैशम्पायन उवाच
The verse presents the Mahābhārata as a sacred, merit-generating work: composing, hearing, and reciting it—especially arranging its hearing by pure brāhmaṇas—purifies the listener and leads toward enduring dharma and auspicious results (wealth, fame, longevity, merit, heaven).
Vaiśampāyana is praising Vyāsa’s authorship and the spiritual efficacy of the Mahābhārata, describing how it publicizes the noble fame of the Pāṇḍavas and the renowned Kaurava lineage, and stating the religious fruits of listening to and reciting the epic.