Shloka 83
Śṛṅgī’s Curse on King Parikṣit
Parikṣit–Śṛṅgī–Takṣaka Causal Link
यथा नष्ट पुरा देवा गुढमग्निं गुहागतम् । इसलिये आज हमें अच्छी तरह विचार कर लेना चाहिये कि किस उपायसे हम सभी नाग कुशलपूर्वक रह सकते हैं। अब हमें व्यर्थ समय नहीं गँवाना चाहिये। हमलोगोंमें प्राय: सब नाग बुद्धिमान् और चतुर हैं। यदि हम मिल-जुलकर सलाह करें तो इस संकटसे छूटनेका कोई उपाय ढूँढ़ निकालेंगे; जैसे पूर्वकालमें देवताओंने गुफामें छिपे हुए अग्निको खोज निकाला था
śeṣa uvāca | yathā naṣṭāḥ purā devā gūḍham agniṁ guhāgatam |
Wika ni Śeṣa: “Gaya noong unang panahon, nang mabawi ng mga diyos ang apoy na nakatago at pumasok sa yungib, gayon din ngayon ay dapat tayong magpakatimtim na magpayo kung anong paraan upang ang lahat ng Nāga ay mamuhay nang ligtas. Huwag tayong magsayang ng oras. Karamihan sa atin ay matalino at maparaan; kung tayo’y magkakasamang sasangguni, makatatagpo tayo ng daan palabas sa panganib na ito—gaya ng ginawa ng mga diyos nang matagpuan nila ang apoy na nakubli sa yungib.”
शेष उवाच
Educational Q&A
In a crisis, one should act promptly and thoughtfully, relying on collective deliberation and shared intelligence rather than wasting time or falling into panic.
Śeṣa addresses the Nāgas, urging them to consult together to find a practical means of safety, illustrating his point with an analogy: the Devas once found the concealed fire (Agni) hidden in a cave.