Shloka 18
अध्याय ३४ — एलापत्रस्योपदेशः
Elāpatra’s Counsel on the Nāgas’ Deliverance
सस््नाता मंगलसंयुक्तास्ततः प्राश्नीत पन्नगा: । भवद्धिरिदमासीनैर्यदुक्त तद्बघचस्तदा,तदनन्तर अत्यन्त प्रसन्न-से होकर वे समस्त सर्पोंसे इस प्रकार बोले--'पन्नगो! मैंने तुम्हारे लिये यह अमृत ला दिया है। इसे कुशोंपर रख देता हूँ। तुम सब लोग स्नान और मंगल-कर्म (स्वस्ति-वाचन आदि) करके इस अमृतका पान करो। अमृतके लिये भेजते समय तुमने यहाँ बैठकर मुझसे जो बातें कही थीं, उनके अनुसार आजसे मेरी ये माता दासीपनसे मुक्त हो जाये; क्योंकि तुमने मेरे लिये जो काम बताया था, उसे मैंने पूर्ण कर दिया है”
śakra uvāca | sasnātā maṅgala-saṁyuktās tataḥ prāśnīta pannagāḥ | bhavadbhir idam āsīnair yad uktaṁ tad bhagavaś ca tadā |
“Pagkaligo at matapos ang mga mapalad na ritwal, saka kayo uminom, O mga ahas. Dinala ko ang nektar na ito para sa inyo at ilalagay ko sa damong kuśa. Kapag nalinis na kayo sa pagligo at mga basbas, saka ninyo ito tikman. At ayon sa sinabi ninyo sa akin habang kayo’y nakaupo rito nang isugo ninyo ako para sa nektar—mula ngayon, palayain ang aking ina sa pagkaalipin, sapagkat natapos ko na ang gawaing iniatas ninyo.”
शक्र उवाच
Educational Q&A
The verse highlights ethical reciprocity and fidelity to one’s word: a task undertaken in exchange for a promise should be completed, and the promised benefit—here, the mother’s release from servitude—should be honored. It also underscores ritual discipline (bathing and auspicious rites) before receiving a sacred, powerful substance.
Indra (Śakra) addresses the serpents after bringing them amṛta. He instructs them to bathe and perform auspicious rites, then drink the nectar placed on kuśa grass. He also invokes their earlier agreement: since he has fulfilled the mission, his mother should now be freed from bondage.