Adhyaya 6

Verse 1

पञ्चमो ऽध्यायः हरिरुवाच / उत्तानपादादभवत्सुरुच्यामुत्तमः सुतः / सुनीत्यां तु ध्रुवः पुत्रः स लेभे स्थानमुत्तमम्

Wika ni Hari: Mula kay Uttānapāda, sa pamamagitan ni Surucī, isinilang ang anak na si Uttama; at sa pamamagitan ni Sunīti, isinilang si Dhruva—na nagkamit ng kataas-taasang kalagayan.

Verse 2

मुनिप्रसादादाराध्य देवदेवं जनार्दनम् / ध्रुवस्य तनयः श्लिष्टिर्महाबलपराक्रमः

Sa biyaya ng pantas na muni, si Śliṣṭi na anak ni Dhruva ay sumamba kay Janārdana, ang Diyos ng mga diyos, at pinagkalooban ng dakilang lakas at marangal na kabayanihan.

Verse 3

तस्य प्राचीनवर्हिस्तु पुत्रस्तस्याप्युदारधीः / दिवञ्जयस्तस्य सुतस्तस्य पुत्रो रिपुः स्मृतः

Mula sa kanya ay isinilang si Prācīnabarhis; ang anak niya ay si Udāradhī na may marangal na diwa. Ang anak ni Udāradhī ay si Divaṁjaya, at ang anak ni Divaṁjaya ay inaalala bilang si Ripu.

Verse 4

रिपोः पुत्रस्तथा श्रीमांश्चाक्षुषः कीर्तितो मनुः / रुरुस्तस्य सुतः श्रीमानङ्गस्तस्यापि चात्मजः

Si Ripu ay nagkaroon ng anak na si Cākṣuṣa Manu, ang maringal. Ang anak niya ay si Ruru na marangal, at si Aṅga rin ay isinilang bilang anak ni Ruru.

Verse 5

अङ्गस्य वेणः पुत्रस्तु नास्तिको धर्मवर्जितः / अधर्ंमकारी वेण(न) श्च मुनिभिश्च कुशैर्हतः

Ang anak ni Aṅga na si Veṇa ay isang walang pananampalataya at salat sa dharma. Dahil sa paggawa ng adharma, si Veṇa ay pinaslang ng mga muni gamit ang mga talim na damong kuśa.

Verse 6

ऊरुं ममन्थुः पुत्रार्थे ततो ऽस्य तनयो ऽभवत् / ह्रस्वो ऽतिमात्रः कृष्णाङ्गो निषीदेति ततो ऽब्रुवन्

Nagnanais ng anak, kanilang kinuskos ang hita; mula roon ay isinilang ang isang anak—mababa ang tangkad, labis ang katabaan, at maitim ang mga sangkap. Pagkaraan ay sinabi nila sa kanya, “Maupo ka.”

Verse 7

निषादस्तेन वै जातो बिन्ध्यशैलनिवासकः / ततो ऽस्य दक्षिणं पाणिं ममन्थुः सहसा द्विजाः

Mula roon, tunay ngang isinilang ang isang Niṣāda, na nanahan sa kabundukang Vindhya. Pagkaraan, ang mga dwija (mga brahmana) ay sabay-sabay na kinuskos at pinisil ang kanyang kanang kamay.

Verse 8

तस्मात्तस्य सुतो जातो विष्णोर्मानसरूपधृक् / पुथुरित्येवनामा स वेणपुत्रो दिवं ययौ

Mula sa kanya ay isinilang ang isang anak na lalaki, na nagtaglay ng anyong isinilang sa isip ni Vishnu. Siya nga ay pinangalanang Pṛthu; ang anak ni Vena ay pumanaw patungong langit.

Verse 9

दुदोह पृथिवीं राजा प्रजानां जीवनाय हि / अन्तर्धानः पृथोः पुत्रो तहविर्धानस्तदात्मजः

Para sa ikabubuhay ng mga tao, ang hari ay “nagpaggatas” sa Daigdig. Si Antardhāna ang anak ni Pṛthu, at si Havirdhāna ang anak niya.

Verse 10

प्राचीनवहर्स्तेत्पुत्रः पृथिव्यामेकराड् बभौ / उपयेमे समुद्रस्य लवणस्य स वै सुताम्

Ang anak ni Prācīnavahar (Prācīnabarhis) ay naging nag-iisang makapangyarihang hari sa daigdig. Pagkaraan, pinakasalan niya ang anak na babae ng Karagatan, panginoon ng maalat na tubig.

Verse 11

तस्मात्सुषाव सामुद्री दश प्राचीनबर्हिषः / सर्वे प्राचेतसा नाम धनुर्वेदस्य पारगाः

Kaya si Sāmudrī, ang babaeng isinilang mula sa dagat, ay nagsilang ng sampung anak na lalaki ni Prācīnabarhis. Silang lahat ay tinawag na Prācetas, at ganap na dalubhasa sa Dhanurveda, ang agham ng pana.

Verse 12

अपृथगधर्ंमचरणास्ते ऽतप्यन्त महत्तपः / दशवर्षसहस्राणि समुद्रसलिलेशयाः

Yaong ang asal ay hindi nahiwalay sa adharma, gayon ma’y nagsagawa ng dakilang pag-aayuno at pagtitika—nakahimlay sa tubig ng karagatan—sa loob ng sampung libong taon.

Verse 13

प्रजापतित्वं संप्राप्य भार्या तेषां च मारिष / अभवद्धवशापेन तस्यां दक्षो ऽभवत्ततः

O Māriṣa, nang makamtan niya ang katayuang Prajāpati, siya’y naging asawa nila; at dahil sa sumpa ng kanyang asawa, si Dakṣa ay isinilang mula sa kanya pagkaraan.

Verse 14

असृजन्मनसा दक्षः प्रजाः पूर्वं चतुर्वोधाः / नावर्धन्त च तास्तस्य अपध्याता हरेण तु

Noong pasimula, nilikha ni Dakṣa sa pamamagitan ng isip ang mga nilalang—yaong may apat na uri ng pagkaunawa. Ngunit hindi sila dumami, sapagkat sila’y pinigil at pinawalang-bisa ni Hari (Viṣṇu).

Verse 15

मैथुनेन ततः सृष्टिं कर्तुमैच्छत्प्रजापतिः / असिक्रीमावहद्भार्यां वीरणस्य प्रजापतेः

Pagkaraan, ninais ng Prajāpati na isagawa ang paglikha sa pamamagitan ng pagsasamang-laman. Mula sa asawa ng Prajāpati na si Vīraṇa, isinilang si Asikṛmī.

Verse 16

तस्य पुत्रसहस्रं तु वैरण्यां समपद्यत / नारदोक्ता भुवश्चान्तं गता ज्ञातुं च नागताः

Ang kanyang sanlibong anak na lalaki ay pumasok sa lupain ng Vairaṇyā. Sa udyok ni Nārada, sila’y naglakbay upang hanapin ang hangganan ng mga daigdig, ngunit hindi na sila nagbalik.

Verse 17

दक्षपुत्रसहस्रं च तेषु नष्टेषु सृष्टवान् / शवलाश्वास्ते ऽपि गता भ्रातॄणां पदवीं हर !

Lumikha si Dakṣa ng isang libong anak na lalaki; nang sila’y naglaho, lumikha siya ng iba pa. Ang mga Śavalāśva man ay sumunod sa landas na tinahak ng kanilang mga kapatid, O Hara (Śiva).

Verse 18

दक्षः क्रुद्धः शशापाथ नारदं जन्म चाप्स्यसि / नारदो ह्यभवत्पुत्रः कश्यपस्य मुनेः पुनः

Sa galit, isinumpa ni Dakṣa si Nārada: “Tunay na ikaw ay muling isisilang.” Kaya si Nārada ay muling naging anak ng pantas na si Kaśyapa.

Verse 19

यज्ञे ध्वस्ते ऽथ दक्षो ऽपि शशाप्रोग्रं महेश्वरम् / स्तुत्वात्वामुपचारैश्च पूजयिष्यन्ति शङ्कर

Nang wasakin ang yajña, mariing isinumpa rin ni Dakṣa si Mahēśvara (Śiva): “O Śaṅkara, matapos kang purihin, sasambahin ka nila sa pamamagitan ng mga handog at mga paglilingkod na pang-ritwal.”

Verse 20

जन्मान्तरे ऽपि वैरेण ते विनश्यन्ति शङ्कर ! / तस्माद्वैरं न कर्तव्यं कदाचिदपि केनचित् / असिक्न्यां (महिष्यां) जनयामास दक्षो दुहितरो ह्यथ

Kahit sa ibang kapanganakan, napapahamak ang mga tao dahil sa poot, O Śaṅkara. Kaya’t huwag kailanman lumikha ng alitan ang sinuman. Pagkaraan, nagkaanak na mga dalaga si Dakṣa kay Asiknī (kanyang reyna).

Verse 21

षष्टिं कन्या रूपयुता द्वे चैवाङ्गिरसे ददौ / द्वे प्रादात्स कृशाश्वाय दश धर्ंमाय चाप्यथ

Ipinagkaloob niya ang animnapung magagandang anak na babae; dalawa ay ibinigay kay Aṅgiras, dalawa kay Kṛśāśva, at pagkaraan ay sampu rin kay Dharma.

Verse 22

चतुर्दश कश्यपाय अष्टाविंशातिमिन्दवे / प्रददौ बहुपुत्राय सुप्रभां भामिनीं तथा

Ipinagkaloob niya ang labing-apat (na anak na babae) kay Kaśyapa, at dalawampu’t walo sa Diyos na Buwan; gayundin, ibinigay niya si Suprabhā, ang marilag na ginang na nagliliwanag, sa yaong may maraming anak na lalaki.

Verse 23

मनोरमां भानुमतीं विशालां बहुदामथ / दक्षः प्रादान्महादेव ! चतस्रो ऽरिष्टनेमये (ने)

Pagkaraan, si Dakṣa—O Mahādeva—ay ipinakasal ang apat na anak na babae: Manoramā, Bhānumatī, Viśālā, at Bahudā, kay Ariṣṭanemi.

Verse 24

स कृशाश्वाय च प्रादात्सुप्रजां च तथा जयाम् / अरुन्धती वसुर्यार्(जा) मी लम्बा भानुर्मरुद्वती

Ibinigay niya kay Kṛśāśva bilang asawa si Suprājā, at gayundin si Jayā; at pati sina Arundhatī, Vasuryā, Arjāmī, Lambā, Bhānū, at Marudvatī.

Verse 25

सङ्कल्पा च मुहूर्ता च साध्या विश्वा च ता दश / धर्ंमपत्न्यः समाख्याताः कश्यपस्य वदाम्यहम्

Sina Saṅkalpā, Muhūrtā, Sādhyā, at Viśvā—na bumubuo sa sampu—ay ipinahayag na mga asawa ni Dharma; ngayo’y aking ipinahahayag sila bilang mga kabiyak ni Kaśyapa.

Verse 26

अदितिर्दितिर्दनुः काला ह्यनायुः सिंहिका मुनिः / कद्रूः साध्या हरा क्रोधा विनता सुरभिः खगा

Sina Aditi, Diti, Danu, Kāla, Anāyu, Siṁhikā, at Muni; at gayundin sina Kadrū, Sādhyā, Harā, Krodhā, Vīnatā, Surabhi, at Khagā—sila ang mga pinangalanang ina at pinagmulan ng lahi.

Verse 27

विश्वेदेवास्तु विश्वायाः साध्या साध्यान्व्यजायत / मरुत्वत्यां मरुत्वन्तो वसोस्तु वसवस्तथा

Mula kay Viśvā isinilang ang mga Viśvedevas; mula kay Sādhyā isinilang ang mga Sādhyas; mula kay Marutvatī isinilang ang mga Maruts; at mula kay Vasū ay isinilang din ang mga Vasus.

Verse 28

भानोस्तु भानवो रुद्र ! मुहूर्ताच्च मुहूर्तजाः / लम्बायाश्चैव घोषो ऽथ नागवीथिस्तु या (जा) मितः

O Rudra! Mula kay Bhānu (Araw) lumitaw ang mga Bhānavas; at mula sa mga Muhūrta isinilang ang mga Muhūrtajas. Mula kay Lambā isinilang si Ghoṣa; at mula kay Nāgavīthī isinilang si Yāmitā (o Jāmitā).

Verse 29

पृथिवीविषयं सर्वमरुत्वत्यां व्यजायत / सङ्कल्पायास्तु सर्वात्मा जज्ञे संकल्प एव हि

Ang lahat ng nauukol sa saklaw ng lupa ay lumitaw sa loob ni Arutvatī; at mula kay Saṅkalpā isinilang ang Sariling-Lahat—sapagkat tunay, Siya ay walang iba kundi ang Saṅkalpa, ang kaloobang kosmiko mismo.

Verse 30

आपो ध्रुवश्च सोमश्च धरश्चैवानिलो ऽनलः / प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवो नामभिः स्मृताः

Āpa, Dhruva, Soma, Dhara, Anila, Anala, Pratyūṣa, at Prabhāsa—sila ang inaalaala sa pangalan bilang mga Vasu.

Verse 31

आपस्य पुत्रो वेतुण्डिः (ण्डः) श्रमः श्रान्तो ध्वनिस्तथा / ध्रुवस्य पुत्रो भगवान्कालो लोकप्रकालनः

Si Āpa ay may anak na nagngangalang Vetuṇḍi (maaari ring Veṭuṇḍa). Mula sa kanya ay binabanggit ang Śrama (pagsisikap), Śrānta (pagkapagod), at Dhvani (tunog). At ang anak ni Dhruva ay ang pinagpalang Panginoong Kāla (Panahon), tagapag-ayos at tagapagpahinog ng mga daigdig.

Verse 32

सोमस्य भगवान्वर्चा वर्चस्वी येन जायते / धरस्य पुत्रो द्रुहिणो हुतहव्यवहस्तथा

Mula kay Soma sumisilang ang banal na liwanag na nagdudulot ng ningning; gayundin ay pinupuri si Druhiṇa, anak ni Dhara, at si Hutahavyavaha (Agni), tagapagdala ng mga handog sa yajña.

Verse 33

मनोहरायां शिशिरः प्राणो ऽथ रमणस्तथा / अनिलस्य शिवा भार्या तस्याः पुत्रः पुलोमजः

Sa Manoharā isinilang sina Śiśira, Prāṇa, at gayundin si Ramaṇa. Ang asawa ni Anila ay si Śivā; at ang kanyang anak na lalaki ay si Pulomaja.

Verse 34

अविज्ञातगतिश्चैव द्वौ पुत्रावनिलस्य तु / अग्निपुत्रः कुमारस्तु शरस्तम्बे व्यजायत्

At si Anila (diyos ng hangin) ay may dalawang anak na ang magiging landas sa hinaharap ay di nalalaman. Ngunit si Kumāra, anak ni Agni, ay isinilang sa isang kumpol ng mga tambo.

Verse 35

तस्य शाखो विशाखश्च नैगमेयश्च पृष्टजः / अपत्यं कृत्तिकानां तु कार्तिकेय इति स्मृतः

Nagkaroon siya ng (mga anak na) sina Śākha at Viśākha, gayundin sina Naigameya at Pṛṣṭaja. Ngunit ang anak ng mga Kṛttikā ay inaalala bilang Kārtikeya.

Verse 36

प्रत्युषस्य विदुः पुत्रमृषिं नाम्ना तु देवलम् / विश्वकर्ंमा प्रभासस्य विख्यातो देववर्धकिः

Kilala nila si Devala bilang rishi na anak ni Pratyūṣa; at si Viśvakarmā—tanyag bilang banal na panday ng mga deva (Devavardhakī)—ay kinikilalang anak ni Prabhāsa.

Verse 37

अजैकपादहिर्बुध्न्यस्त्वष्टा रुद्रश्च वीर्यवान् / त्वष्टुश्चाप्यात्मजः पुत्रो विश्वरूपो महातपाः

Si Ajaikapāda, Ahirbudhnya, Tvaṣṭṛ, at ang makapangyarihang Rudra; at gayundin si Viśvarūpa, ang anak na isinilang ni Tvaṣṭṛ, ang dakilang mapagpigil-sa-sarili—ay binabanggit.

Verse 38

हरश्च बहुरूपश्च त्र्यम्बकश्चापराजितः / वृषाकपिश्च शम्भुश्च कपर्दे रैवतस्तथा

Si Hara, ang Maraming-Anyo, si Tryambaka (Tatlong-Mata), ang Di-Magagapi; si Vṛṣākapi, Śambhu, Kapardin, at gayundin si Raivata—mga banal na pangalan ni Śiva.

Verse 39

मृगव्याधश्च शर्वश्च कपाली च महामुने ! / एकादशैते कथिता रुद्रास्त्रिभुवनेश्वराः

O dakilang muni, sina Mṛgavyādha, Śarva, at Kapālī—sila, kasama ng iba pa, ay ipinahayag na labing-isang Rudra, mga panginoon ng tatlong daigdig.

Verse 40

अदित्यां कश्यपाच्चैव सूर्या द्वादश जज्ञिरे / विष्णुः शक्रोर्ऽय्यमा धाता त्वष्टा पूषा तथैव च

Mula kina Aditi at Kaśyapa ay isinilang ang labindalawang diyos ng araw (Āditya): si Viṣṇu, Śakra (Indra), Aryamā, Dhātā, Tvaṣṭā, at gayundin si Pūṣan.

Verse 41

विवस्वान्सविता चैव मित्रो वरुण एव च / अशुमांश्च भगश्चैव आदित्या द्वादश स्मृताः

Si Vivasvān (ang Araw), Savitṛ, Mitra, at Varuṇa; gayundin sina Aṃśu at Bhaga—ay inaalala bilang (kabilang sa) labindalawang Āditya.

Verse 42

सप्तविंशतिः सोमस्य पत्न्यो नक्षत्रसंज्ञिताः / हिरण्यकशिपुर्दित्यां हिरण्याक्षो ऽभवत्तदा

Ang dalawampu’t pitong asawa ni Soma ay nakilala sa mga pangalang Nakṣatra (mga tahanang-buwan). Noong panahong iyon, isinilang kay Diti si Hiraṇyakaśipu, at lumitaw din si Hiraṇyākṣa.

Verse 43

सिंहिका चाभवत्कन्या विप्रचित्तिपरिग्रहा / हिरण्यकशिपोः पुत्राश्चत्वारः पृथुलौजसः

Si Siṃhikā ay isinilang na dalaga at naging kabiyak ni Vipracitti. At si Hiraṇyakaśipu ay nagkaroon ng apat na anak na lalaki, pawang makapangyarihan.

Verse 44

अनुह्रादश्च ह्रादश्च प्रह्रादश्चैव वीर्यवान् / संह्रादश्चावमस्तेषां प्रह्रादो विष्णुतत्परः

Sina Anuhrāda, Hrāda, ang matapang na Prahrāda, at si Saṃhrāda—sila ang kabilang sa kanila; at sa kanilang lahat, si Prahrāda ang lubos na deboto ni Panginoong Viṣṇu.

Verse 45

संह्रादपुत्र आयुष्माञ्छिबिर्वाष्कल एव च / विरोचनश्च प्राह्रादिर्बलिर्जज्ञे विरोचनात्

Mula sa angkan ni Saṃhrāda ay isinilang si Āyuṣmān; at naroon din sina Chibi at Vāṣkala. Mula kay Prahlāda ay isinilang si Virocana; at mula kay Virocana ay isinilang si Bali.

Verse 46

बलेः पुत्रशतं त्वासीद्वाणज्येष्ठं वृषध्वज ! / हिरण्याक्षसुताश्चासन्सर्व एव महाबलाः

O Vṛṣadhvaja (Śiva)! Si Bali ay may sandaang anak na lalaki, at si Bāṇa ang panganay; at ang mga anak ni Hiraṇyākṣa ay pawang lubhang makapangyarihan din.

Verse 47

उत्कुरः शकुनिश्चैव भूतसन्तापनस्तथा / महानागो महाबाहुः कालनाभस्तथापरः

Si Utkūra, Śakuni, Bhūta-santāpana; si Mahānāga, Mahābāhu; at gayundin si Kālanābha—ito ang mga nilalang na binanggit sa mga pangalan.

Verse 48

अभवन्दनुपुत्राश्च द्विमूर्धा शङ्करस्तथा / अयोमुखः शङ्कुशिराः कपिलः शम्बरस्तथा

At mayroon ding mga anak na lalaki ni Danu: Abhavandana, Dvimūrdhā, Śaṅkara; gayundin sina Ayomukha, Śaṅkuśirā, Kapila, at Śambara.

Verse 49

एकचक्रो महाबाहुस्तारकश्च महाबलः / स्वर्भानुर्वृषपर्वा च पुलोमा च महासुरः

Si Ekacakra, ang makapangyarihang bisig; si Tāraka, na dakila ang lakas; si Svarbhānu, Vṛṣaparvā, at Pulomā—sila’y mga dakilang asura.

Verse 50

एते दनोः सुताः ख्याता विप्रचित्तिश्च वीर्यवान् / स्वर्भानोः सुप्रभा कन्या शर्मिष्ठा वार्षपर्वणी

Sila ang ipinahayag na mga anak ni Danu—kabilang si Vipracitti, ang makapangyarihang mandirigma. At naroon si Suprabhā, anak na babae ni Svarbhānu; at si Śarmiṣṭhā, anak na babae ni Vārṣaparvan.

Verse 51

उपदानवी हयशिराः प्रख्याता वरकन्यकाः / वैश्वानरसुते चोभे पुलोमा कालका तथा

Si Upadānavī at Hayaśirā ay bantog bilang mga dalagang marangal; at ang dalawang anak na babae ni Vaiśvānara rin—sina Pulomā at Kālakā.

Verse 52

उभे ते तु महाभागे मारीचेस्तु परिग्रहः / ताभ्यां पुत्रसहस्राणि षष्टिर्दानवसत्तमाः

Ang dalawang maringal na ginang na yaon ay tunay na mga asawa ni Mārīci; at sa pamamagitan nila ay isinilang ang libu-libong anak na lalaki—na animnapu sa kanila ang pinakadakila sa mga Dānava.

Verse 53

पौलोमाः कालकञ्जाश्च मारीचतनयाः स्मृताः / सिंहिकायां समुत्पन्ना विप्रचित्तिसुतास्तथा

Ang mga Pauloma at ang mga Kālakāñja ay inaalala bilang mga anak ni Marīci; gayundin, yaong mga isinilang kay Siṃhikā ay sinasabing mga anak ni Vipracitti.

Verse 54

व्यंशः शल्यश्च बलवान्नभश्चैव महाबलः / वातापिर्नमुचिश्चैव इल्वलः खसृमांस्तथा

Si Vyaṃśa at Śalya; si Balavān at Nabha na may dakilang lakas; si Vātāpi at Namuci; at gayundin si Ilvala at Khasṛmāṃs—na binanggit nang sunod-sunod.

Verse 55

अञ्ज (न्त) को नरकश्चैव काल नाभस्तथैव च / निवातकवचा दैत्याः प्रह्रादस्य कुले ऽभवन्

At si Añjaka (o Antaka), si Naraka, at si Kālanābha rin—ang mga daitya na Nivātakavaca na ito ay isinilang sa angkan ni Prahlāda.

Verse 56

षट् सुताश्च महासत्त्वास्ताम्रायाः परिकीर्तिताः / शुकी श्येनी च भासी च सुग्रीवी शुचिगृध्रिके

Ang anim na makapangyarihang supling ni Tāmrā ay ipinahayag: Śukī, Śyenī, Bhāsī, Sugrīvī, at Śucigṛdhrikā.

Verse 57

शुकी शुकानजनयदुलूकी प्रत्यलूककान् / श्येनी श्येनांस्तथा भासी भासान् गृध्रांश्च गृध्र्यपि

Ang babaeng loro (Śukī) ay nagsilang ng mga loro; ang babaeng kuwago (Ulūkī) ay nagsilang ng mga kuwago; ang babaeng lawin (Śyenī) ay nagsilang ng mga lawin; gayundin, si Bhāsī ay nagsilang ng mga ibong Bhāsa, at ang babaeng buwitre (Gṛdhrī) ay nagsilang din ng mga buwitre.

Verse 59

शुक्यौदकान्पक्षिगणान्सुग्रीवी तु व्यजायत / (अश्वानुष्टान् गर्दभांश्च ताम्रावंशः प्रकीर्तितः // गर्प्१,६। ५८ //) विनतायास्तु पुत्रौ द्वौ विख्यातौ गरुडारुणौ / सुरसायाः सहस्रं तु सर्पाणाममितौजसाम्

Si Sugrīvī ay nagsilang ng mga pangkat ng ibon na tinatawag na Śukyaudaka. (Sa angkan ni Tāmrā ay binabanggit din ang mga nilalang na may mukhang kabayo at ang mga asno.) Ngunit si Vinatā ay may dalawang tanyag na anak—sina Garuḍa at Aruṇa. At mula kay Surasā ay isinilang ang isang libong ahas na may di-masukat na lakas.

Verse 60

काद्रवेयाश्च फणिनः सहस्रममितौजसः / तेषा प्राधाना भूतेश ! शेषवासुकितक्षकाः

O Panginoon ng mga nilalang! Ang mga ahas na may talukbong (Kādraveya) na isinilang kay Kadru ay isang libo at may di-masukat na kapangyarihan; at sa kanila, ang pinakapanguna ay sina Śeṣa, Vāsuki, at Takṣaka.

Verse 61

शङ्खः श्वेतो महापद्मः (शङ्खः) कम्बलाश्वतरौ तथा / एलापत्रस्तथा नागः कर्कोटकधनञ्जयौ

Śaṅkha, Śveta, Mahāpadma, Kambala at Aśvatara; gayundin sina Elāpatra, Nāga, Karkoṭaka, at Dhanañjaya—ito ang mga pangalang binanggit dito para sa mga nilalang na Nāga.

Verse 62

गणं क्रोधवशं विद्धि ते च सर्वे च दंष्ट्रिणः / क्रोधा तु जनयामास पिशाचांश्च महाबलान्

Alamin na ang pangkat na ito ay nasa ilalim ng paghahari ng poot; silang lahat ay may mga pangil. Tunay nga, mula sa Poot ay isinilang din ang makapangyarihang mga Piśāca.

Verse 63

गास्तु वै जनयामास सुरभिर्महिषांस्तथा / इरा वृक्षलताबल्लीस्तृणजातीश्च सर्वशः

Tunay nga, si Surabhī ang nagsilang ng mga baka, at gayundin ng mga kalabaw; at si Irā naman ang nagluwal, sa lahat ng paraan, ng mga punò, mga baging, mga gumagapang na halaman, at sari-saring damo.

Verse 64

खगा च यक्षरक्षांसि मुनिरप्सरसस्तथा / अरिष्टा तु महासत्त्वान् गन्धर्वान्समजीजनत्

At (mula sa kaniya) isinilang ang mga ibon, ang mga Yakṣa at Rākṣasa, ang mga muni, at gayundin ang mga Apsarā. Ngunit si Ariṣṭā ang nagsilang ng mga makapangyarihang nilalang—ang mga Gandharva.

Verse 65

देवा एकोनपञ्चाशन्मरुतो ह्यभवन्निति / एकज्यो तिश्च द्विर्ज्योतिचतुर्ज्योतिस्तथैव च

“Ang mga Deva ay sinasabing apatnapu’t siyam, at ang mga Marut ay tunay na nagkaroon (sa gayong anyo). Gayundin, may mga uri ng ‘iisang-liwanag’, ‘dalawang-liwanag’, at ‘apat-na-liwanag’.”

Verse 66

एकशुक्रो द्विशुक्रश्च त्रिशुक्रश्च महाबलः / ईदृक् सदृक् तथान्यादृक् ततः प्रतिसदृक् तथा

May ‘iisang-binhi’, ‘dalawang-binhi’, at ‘tatlong-binhi’, na pawang lubhang makapangyarihan; gayundin may mga anyong ‘ganitong uri’, ‘kahawig’, ‘ibang uri’, at saka ‘kahawig na katapat’ din.

Verse 67

मितश्च समितश्चैव सुमितश्च महाबलः / ऋतजित्सत्यजिच्चैव सुषेणः सेनजित्तथा

Sina Mita, Samita, at Sumita—mga makapangyarihan sa lakas; at naroon din sina Ṛtajit, Satyajit, Suṣeṇa, at gayundin si Senajit.

Verse 68

अतिमित्रो ऽप्यमित्रश्च दूरमित्रो ऽजितस्तथा / ऋतश्च ऋतधर्ंमा च विहर्ता वरुणो (चमसो) ध्रुवः

Siya ang lubhang mapagkaibigan, at Siya rin ang di-kaibigan; ang kaibigang nasa malayo; at ang Di-madadaig. Siya ang Ṛta (Kaayusang Kosmiko) at tagapagtindig ng Ṛta; tagapagkaloob ng bunga ng karma; si Varuṇa; at si Dhruva, ang matatag.

Verse 69

विधारणश्च दुर्मेधा अयमेकगणः स्मृतः / ईदृशश्च सदृक्षश्च एतादृक्षो मिताशनः

“Vidhāraṇa” at “Durmedhā”—ang iisang pangkat na ito ay gayon inaalala. Ganyan sila, at ang mga katulad nila—sa mismong uring ito—na nabubuhay sa kaunting pagkain.

Verse 70

एतेनः प्रसदृक्षश्च सुरतश्च महातपाः / हेतुमान्प्रसवस्तद्वत्सुरभश्च महायशाः

Ito sila: Etena; Prasadṛkṣa; at Surata, ang dakilang asceta. Gayundin sina Hetumān at Prasava; at gayon din si Surabha, na bantog sa dakilang karangalan.

Verse 71

नादिरुग्रो ध्वनिर्भासो बिमुक्तो विक्षिपः सहः / द्युतिर्वसुरनाधृष्यो लाभ कामो जयी विराट्

Siya ang tunog at ang mabagsik; ang alingawngaw at ang liwanag; ang pinalaya at ang nagkakalat sa lahat ng dako, subalit matiisin. Siya ang ningning, kayamanan, ang di-madadaig; ang pakinabang, pagnanasa, ang nagwawagi, at ang Virāṭ—ang Kosmikong Anyo na sumasaklaw sa lahat.

Verse 72

उद्वेषणो गणो नाम वायुस्कन्धे तु सप्तमे / एतत्सर्वं हरे रूपं राजानो दानवाः सुराः

Sa ikapitong bahagi na kaugnay ni Vāyu ay may isang pangkat na tinatawag na Udveṣaṇa. Ang lahat ng ito, sa katotohanan, ay mismong anyo ni Hari—maging mga hari, mga Dānava, at mga Sura man.

Verse 73

सूर्यादि परिवारेण मन्वाद्या ईजिरे हरिम्

Kasama si Sūrya at ang iba pang banal na mga tagapaglingkod, si Manu at ang iba pa ay sumamba kay Hari (Panginoong Viṣṇu).