Adhyaya 238
Brahma KhandaAdhyaya 23812 Verses

Adhyaya 238

Yoga’s Limbs and Dharma as the Ground of Liberation

Ipinagpapatuloy ng Ācāra Khaṇḍa ang praktikal na turo sa wastong asal, at inililista ng Panginoon ang mga sangkap ng disiplina sa yoga habang agad itong inuugat sa dharma bilang saligan ng kalayaan (moksha). Tinutukoy ng kabanata ang mga pagpipigil na gaya ng yama at mga pagtalima na gaya ng niyama sa malinaw na pamantayang etikal: ang ahiṃsā ay pagtigil sa pananakit, ang satya ay katotohanang may kaaya-ayang pananalita, at ang asteya ay hindi pagkuha ng hindi ibinigay. Pinalalawak ang brahmacarya bilang ganap na pagtalikod sa paglalasing sa pita ng laman sa katawan, isip, at salita; ang aparigraha ay pagtangging magkamal at mag-imbak kahit sa kagipitan. Kabilang sa niyama ang panlabas at panloob na kalinisan, kasiyahan (santoṣa), at tapas na nakasentro sa iisang-tuldok na pagtuon, hindi sa simpleng pagpapahirap sa katawan. Inilalarawan ang svādhyāya bilang paglilinis sa pamamagitan ng japa; at ang bhakti kay Hari sa pagpupuri, pag-alaala, at pagsamba ay itinuturing na mapagnilay na pagsasanay na tinutulungan ng mga āsana (svastika, padma, ardhāsana). Sa wakas, ipinaliliwanag ang prāṇa at prāṇāyāma bilang pagpipigil sa hininga at, kaugnay nito, pagpipigil sa mga pandama mula sa di-tunay na bagay, bilang paghahanda sa mas malalim na pagbalik-loob (pratyāhāra/dhyāna).

Shlokas

Verse 1

नाम सप्तत्रिंशदुत्तरद्विशततमो ऽध्यायः श्रीभगवानुवाच / यमश्च नियम।पार्थ आसनं प्राणसंयमः / प्रत्याहारस्तथा ध्यानं धारणार्जुन सप्तमी

Ito ang tinatawag na Kabanata 238. Wika ng Mapalad na Panginoon: Yama at Niyama, o anak ni Pṛthā; Āsana at pagpipigil sa prāṇa; Pratyāhāra, gayundin ang Dhyāna at Dhāraṇā, o Arjuna—ito ang pitong sangkap ng disiplina ng yoga.

Verse 2

समाधिरिति चाष्टाङ्गो योग उक्तो विमुक्तये / कर्मणा मनसा वाचा सर्वभूतेषु सर्वदा

Ang walong-sangkap na Yoga—na nagwawakas sa samādhi—ay itinuro para sa paglaya; at sa lahat ng panahon, sa lahat ng nilalang, panatilihin ang kadalisayan at di-pananakit sa gawa, isip, at salita.

Verse 3

हिंसाविरामको धर्मो ह्याहिंसा परमं सुखम् / विधिना या भवेद्धिंसा सा त्वहिंसा प्रकीर्तिता

Ang Dharma ay yaong nagpapahinto sa karahasan; tunay, ang ahiṃsā (di-karahasan) ang pinakamataas na kaligayahan. At ang anumang gawa na wari’y marahas ngunit isinasagawa ayon sa wastong tuntunin ng katuwiran, iyon ay sa katotohanan ay ipinahahayag na di-karahasan.

Verse 4

सत्यं ब्रूयात्प्रियं ब्रूयान्न ब्रूयात्सत्यमप्रियम् / प्रियं च नानृतं ब्रूयादेष धर्मः सनातनः

Magsalita ng katotohanan at magsalita ng nakalulugod; huwag magsalita ng katotohanang masakit. At huwag ding magsalita ng nakalulugod ngunit kasinungalingan—ito ang walang-hanggang dharma.

Verse 5

यच्चद्रव्यापहरणं चौर्याद्वाथ बलेन वा / स्तेयं तस्यानाचरणमस्तेयं धर्मसाधनम्

Ang pagkuha ng ari-arian ng iba—sa pagnanakaw man o sa dahas—ay tinatawag na pagnanakaw. Ang hindi paggawa nito ay asteya (di-pagnanakaw), at ito’y paraan upang maisakatuparan ang dharma.

Verse 6

कर्मणा मनसा वाचा सर्वावस्थासु सर्वदा / सर्वत्र मैथुनत्यागं ब्रह्मचर्यं प्रचक्षते

Ipinahahayag ng mga pantas na ang brahmacarya (kalinisan at pagpipigil) ay ang ganap na pagtalikod sa pagnanasa sa pakikipagtalik—sa gawa, sa isip, at sa salita—sa lahat ng panahon, sa bawat kalagayan, at saanman.

Verse 7

द्रव्याणामप्यनादानमापत्स्वपि तथेच्छया / अपरिग्रहमित्याहुस्तं प्रयत्नेन वर्जयेत्

Ang hindi pagtanggap kahit ng mga bagay na pag-aari—na kusang-loob kahit sa oras ng kagipitan—ay tinatawag ng mga pantas na aparigraha (di-pagkamkam, di-pagkapit). Dapat pag-ingatan at iwasan ang kabaligtaran nito: ang udyok na magkamal at mag-imbak.

Verse 8

द्विधा शौचं मृज्जलाभ्यां बाह्य भावादथान्तरात् / यदृच्छालाभतस्तुष्टिः सन्तोषः सुखलक्षणम्

Ang kalinisan ay may dalawang uri: panlabas, sa pamamagitan ng paglilinis gamit ang lupa (luwad/abo) at tubig; at panloob, sa kadalisayan ng loob at ugali. Ang santosa (pagkakasiya)—ang masiyahan sa kusang dumarating—ang tanda ng tunay na ligaya.

Verse 9

मनसश्चैन्द्रियाणां च ऐकाग्र्यं परमं तपः / शरीरशोषणं वापि कृच्छ्रचान्द्रायणादिभिः

Ang iisang-tuldok na pagtuon ng isip at ng mga pandama ang pinakamataas na tapas (pagpapakasakit-para-sa-dharma); at ang pagpayat lamang ng katawan sa hirap—gaya ng mga panatang Kṛcchra at Cāndrāyaṇa—ay hindi hihigit doon.

Verse 10

वेदान्तशतरुद्रीयप्रणवादिजप बुधाः / सत्त्वशुद्धिकरं पुंसां स्वाध्यायं परिचक्षते

Ipinahahayag ng mga pantas na ang svādhyāya (sariling pag-aaral at banal na pagbigkas)—sa pamamagitan ng japa ng Vedānta, Śatarudrīya, at ng Pranava (Oṁ) at iba pa—ang siyang nagpapadalisay sa sattva (panloob na kalikasan) ng tao.

Verse 11

स्तुतिस्मरणपूजादिवाङ्मनः कायकर्मभिः / अनिश्चला हरौ भक्तिरेतदीश्वरचिन्तनम् / आसनं स्वस्तिकं प्रोक्तं पद्ममर्धासनं तथा

Sa mga gawa ng pananalita, isip, at katawan—gaya ng pagpupuri, pag-alaala, at pagsamba—ang matatag na bhakti kay Hari: ito ang tinatawag na pagninilay sa Panginoon. Para rito, ang mga asanáng itinuro ay ang upuang Svastika, ang upuang Padma (loto), at gayundin ang kalahating upo (Ardhāsana).

Verse 12

प्राणः स्वदेहजो वायुरायामस्तन्निरोधनम् / इन्द्रियाणां विचरतां विषयेषु त्वसत्स्विव

Ang prāṇa ay ang hanging-buhay na isinilang sa sariling katawan; ang prāṇāyāma ay ang pag-aayos—tunay na pagpipigil—sa hiningang iyon. Ito rin ang pagpigil sa mga pandama kapag gumagala sila sa mga bagay ng pandama na wari’y di-tunay.

Frequently Asked Questions

Because dharma is framed as purity and harmlessness across speech, mind, and action. Speech that is true but injurious violates the non-harming orientation, so truth must be joined with what is pleasing.

Prāṇāyāma is defined not only as restraining the life-wind but also as checking the senses as they move among sense-objects. This directly supports pratyāhāra (withdrawal), preparing the mind for dhāraṇā and dhyāna.