Shloka 28
Indra’s Query on Karma-vipāka and the Viśvarūpa Episode
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
तेनैव सांत्वितो धाता जगाद च जनार्दनम् / मम शापो वृथा न स्यादस्तु कालान्तरे मुने
Transliteration
tenaiva sāṃtvito dhātā jagāda ca janārdanam / mama śāpo vṛthā na syādastu kālāntare mune
Translation
Nang mapayapa sa gayon, sinabi ni Dhātā kay Janārdana: “O muni, huwag sanang maging walang saysay ang aking sumpa; nawa’y magbunga ito sa paglipas ng panahon.”
Word by Word
तेनby him/thereby
तेन:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
एवindeed
एव:
सम्बन्ध (Sambandha/Particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-निपात (emphatic particle)
सान्त्वितःconsoled
सान्त्वितः:
क्रिया-विशेषण (Predicate participle)
TypeVerb
Rootसान्त्वित (कृदन्त; √सान्त्व्/√सान्त्वय् धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि/भावे (having been consoled)
धाताDhātā (Brahmā)
धाता:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
जगादsaid
जगाद:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootगद् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
चand
च:
सम्बन्ध (Sambandha/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
जनार्दनम्to Janārdana (Vishnu)
जनार्दनम्:
सम्प्रदान/कर्म (Recipient/Object of speech)
TypeNoun
Rootजनार्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपाधि-नाम
ममmy
मम:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; प्रथम-पुरुष-सर्वनाम
शापःcurse
शापः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootशाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
वृथाin vain
वृथा:
सम्बन्ध (Sambandha/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootवृथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb: in vain)
नnot
न:
सम्बन्ध (Sambandha/Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation)
स्यात्may be
स्यात्:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अस्तुlet it be
अस्तु:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
काल-अन्तरेat another time / in due course
काल-अन्तरे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Time)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक) + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुष (कालस्य अन्तरे)
मुनेO sage
मुने:
सम्बोधन (Sambodhana/Vocative)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन