Shloka 65
Mantrarāja-sādhana Prakāra & Tripurā/Lalitā–Kāmākṣī Tattva
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
समागम्य च सभ्यानां समास्तानांयथाविधि / संस्कारं वैदिकैर्मन्त्रैः कथयामासतुर्मुदा
Transliteration
samāgamya ca sabhyānāṃ samāstānāṃyathāvidhi / saṃskāraṃ vaidikairmantraiḥ kathayāmāsaturmudā
Translation
Paglapit sa mga kasapi ng kapulungan na nakaupo ayon sa tuntunin, masayang isinalaysay ng dalawa ang saṃskāra, sa pamamagitan ng mga mantrang Veda.
Word by Word
समागम्यhaving assembled/approached
समागम्य:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-√गम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (Gerund/absolutive), अव्ययभाव; ‘having come together/approached’
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
सभ्यानाम्of the assembly-members
सभ्यानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootसभ्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
समास्तानाम्who were seated/assembled
समास्तानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootसमास्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; सम्-आ-√स्था)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; भूतकृदन्त (PPP) ‘seated/assembled’ qualifying सभ्यानाम्
यथा-विधिaccording to rule
यथा-विधि:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + विधि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः (adverbial): ‘विधिना यथा’
संस्कारम्the rite/ceremony
संस्कारम्:
Karma (कर्म/द्वितीया)
TypeNoun
Rootसंस्कार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
वैदिकैःwith Vedic
वैदिकैः:
Karana (करण/तृतीया)
TypeAdjective
Rootवैदिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन; विशेषण (qualifying मन्त्रैः)
मन्त्रैःby/with mantras
मन्त्रैः:
Karana (करण/तृतीया)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन
कथयामासतुḥthey narrated/recited
कथयामासतुḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), द्विवचन (Dual); परस्मैपदम्
मुदाwith joy
मुदा:
Hetu/Prakara (हेतु/प्रकार-तृतीया)
TypeNoun
Rootमुद्/मुदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; भाववाचक (manner)