Previous Verse
Next Verse

Shloka 46

Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation

क्षोभयन्निन्द्रियग्रामं तालुमूलं विशोषयन् / रूक्षयन्कर्णकुहरमङ्गदौर्वल्यमाहवन्

kṣobhayannindriyagrāmaṃ tālumūlaṃ viśoṣayan / rūkṣayankarṇakuharamaṅgadaurvalyamāhavan

Niyanig nito ang buong pangkat ng pandama, pinatuyo ang ugat ng ngalangala, pinapangitngit ang loob ng tainga sa pagkatuyo, at nagdulot ng panghihina ng mga sangkap sa labanan.

kṣobhayanagitating
kṣobhayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√kṣubh (धातु)
FormPresent participle (शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; describing the effect of the weapon/fever
indriya-grāmamthe group of senses
indriya-grāmam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootindriya (प्रातिपदिक) + grāma (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular; tatpuruṣa ‘collection of senses’
tālu-mūlamthe palate-root
tālu-mūlam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottālu (प्रातिपदिक) + mūla (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular; tatpuruṣa ‘root of the palate’
viśoṣayandrying up
viśoṣayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootvi√śuṣ (धातु)
FormPresent participle (शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
rūkṣayanmaking rough/dry
rūkṣayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√rūkṣ (धातु/denom from rūkṣa)
FormPresent participle (शतृ), Masculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
karṇa-kuharamthe ear-cavity
karṇa-kuharam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkarṇa (प्रातिपदिक) + kuhara (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular; tatpuruṣa ‘cavity of the ear’
aṅga-daurbalyambodily weakness
aṅga-daurbalyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootaṅga (प्रातिपदिक) + daurbalya (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular; tatpuruṣa ‘weakness of the limbs/body’
āhavancaused/produced
āhavan:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootā√hū (धातु)
FormImperfect (लङ्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural; parasmaipada; ‘they called/produced’ (i.e., caused)