Shloka 93
Bhaṇḍāsurāhaṅkāra
The Mustering of the Daitya Forces and the Roar of War
Devanagari script
अश्वारूढांबिकासैन्यशक्तिभिः सह दानवाः / प्रोत्साहिताः कुरण्डेन समयुध्यन्त दुर्मदाः
Transliteration
aśvārūḍhāṃbikāsainyaśaktibhiḥ saha dānavāḥ / protsāhitāḥ kuraṇḍena samayudhyanta durmadāḥ
Translation
Ang mga Dānava na mapagmataas, kasama ang hukbo at lakas ng sandata ni Ambikā na nakasakay sa kabayo, naudyukan ni Kuraṇḍa, ay sumabak sa mabangis na labanan.
Word by Word
अश्वारूढा-अम्बिका-सैन्य-शक्तिभिःwith the powers/forces of Ambikā’s cavalry (horse-mounted troops)
अश्वारूढा-अम्बिका-सैन्य-शक्तिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक) + आरूढ (कृदन्त, √रुह्) + अम्बिका (प्रातिपदिक) + सैन्य (प्रातिपदिक) + शक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण/Instrumental), बहुवचन; समासः—(अश्वे आरूढा) इति कर्मधारय-तत्पुरुषः, (अम्बिकायाः सैन्यशक्तयः) इति षष्ठी-तत्पुरुषः; समस्तपदम् तृतीया-बहुवचनम्
सहtogether with
सह:
Sambandha (सम्बन्ध/सहयोग)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सह (preposition-like particle) = ‘together with’, तृतीया-संबन्धी
दानवाःthe Dānavas (demons)
दानवाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन
प्रोत्साहिताःincited/encouraged
प्रोत्साहिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्र-उत्साहित (कृदन्त; √सह्/√साह् causative sense ‘to incite/encourage’)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; दानवाः इत्यस्य विशेषणम्
कुरण्डेनby Kuraṇḍa
कुरण्डेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकुरण्ड (प्रातिपदिक; व्यक्तिनाम)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
सम्-अयुध्यन्तthey fought together/engaged in battle
सम्-अयुध्यन्त:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-√युध् (धातु)
Formलङ् (Imperfect, past narrative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; सम्-उपसर्गयुक्त
दुर्मदाःarrogant, intoxicated with pride
दुर्मदाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदुर्मद (प्रातिपदिक; दुर् + मद)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; दानवाः इत्यस्य विशेषणम्; समासः—कर्मधारय (दुष्टः मदः यस्य/दुर्मदः)