Shloka 97
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
सहस्राणि सहस्राणां कोटीनां दशधा पुनः / गुणितानि समुद्रं वै प्राहुः संख्याविदो जनाः
Transliteration
sahasrāṇi sahasrāṇāṃ koṭīnāṃ daśadhā punaḥ / guṇitāni samudraṃ vai prāhuḥ saṃkhyāvido janāḥ
Translation
Kapag ang ‘mga libo ng mga koti’ ay muling pinarami nang sampung ulit, tinatawag iyon ng mga dalubhasa sa bilang na ‘samudra’.
Word by Word
सहस्राणिthousands
सहस्राणि:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति (Nominative/प्रथमा), बहुवचन
सहस्राणाम्of thousands
सहस्राणाम्:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी विभक्ति (Genitive/षष्ठी), बहुवचन
कोटीनाम्of koṭis
कोटीनाम्:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी विभक्ति (Genitive/षष्ठी), बहुवचन
दशधाtenfold; in ten ways
दशधा:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootदशधा (अव्यय)
Formअव्यय; संख्यावाचक-क्रियाविशेषण (numeral adverb)
पुनःagain; further
पुनः:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
गुणितानिmultiplied
गुणितानि:
Karta (कर्ता/subject complement)
TypeAdjective
Rootगुणित (कृदन्त; √गुण्/गुणय्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; agrees with implied count
समुद्रम्samudra (a named large number)
समुद्रम्:
Karma (कर्म/predicate-object)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
प्राहुःthey declare
प्राहुः:
Kriya (क्रिया/predicate)
TypeVerb
Rootप्र-आह्/अह् (धातु)
Formलिट् लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
संख्याविदःknowers of numbers
संख्याविदः:
Karta (कर्ता/agent)
TypeNoun
Rootसंख्या-विद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति (Nominative/प्रथमा), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (knowers of numbers)
जनाःpeople
जनाः:
Karta (कर्ता/agent; apposition)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति (Nominative/प्रथमा), बहुवचन