Shloka 76
अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures
Devanagari script
नागवीथ्युत्तरावीथी ह्यज वीथी च दक्षिणा / मूलं चैव तथाषाढे त्वजवीथ्युदयास्त्रयः
Transliteration
nāgavīthyuttarāvīthī hyaja vīthī ca dakṣiṇā / mūlaṃ caiva tathāṣāḍhe tvajavīthyudayāstrayaḥ
Translation
Ang Nāgavīthī ay landas sa hilaga, at ang Ajavīthī ay landas sa timog; sa Mūla at Āṣāḍha binabanggit ang tatlong pagsikat ng Ajavīthī.
Word by Word
नागवीथिNāgavīthī (name of a track/road)
नागवीथि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनाग (प्रातिपदिक) + वीथि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (nāgasya vīthiḥ)
उत्तरावीथीUttarāvīthī (northern track)
उत्तरावीथी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootउत्तर (प्रातिपदिक) + वीथि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारय (uttarā vīthiḥ)
हिindeed/for
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (particle: for/indeed)
अजवीथिAjavīthī (name of a track)
अजवीथि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअज (प्रातिपदिक) + वीथि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ajasya vīthiḥ)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
दक्षिणाsouthern
दक्षिणा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण (feminine agreeing with implied vīthī)
मूलम्Mūla (name of a nakṣatra)
मूलम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमूल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/प्रथमा or 2nd/द्वितीया), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle)
तथाlikewise
तथा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (manner adverb)
आषाढेin (the nakṣatra) Āṣāḍhā
आषाढे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootआषाढ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; नक्षत्रनाम
तुand/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विशेष/विरोध (particle)
अजवीथि-उदयाःrising-points of Ajavīthī
अजवीथि-उदयाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअजवीथि (प्रातिपदिक) + उदय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ajavīthyāḥ udayāḥ)
त्रयःthree
त्रयः:
Visheshana (विशेषण)
TypeNoun
Rootत्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; संख्यावाचक