Adhyaya 31

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्याभागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवचरिते त्रिंशत्तमो ऽध्यायः // ३०// सगर उवाच ब्रह्मपुत्र महाभाग वद भार्गवचेष्टितम् / यच्चकार महावीर्य्यो राज्ञः क्रुद्धो हि कर्मणा

Ganito sa Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa, sa gitnang bahagi na ipinahayag ni Vāyu, sa ikatlong upoddhāta-pāda, sa Bhārgava-carita, ang ika-tatlumpung kabanata. Sinabi ni Sagara: “O marangal na anak ni Brahmā, isalaysay ang ginawa ni Bhārgava; ano ang ginawa ng makapangyarihang bayani nang magalit siya dahil sa gawa ng hari?”

Verse 2

वसिष्ठ उवाच गते तस्मिन्महाभागे भृगो पितृपरायणः / रामः प्रोवाच संक्रुद्धो मुञ्चञ्छ्वासान्मुहर्मुहुः

Sinabi ni Vasiṣṭha: “Nang umalis na ang marangal na si Bhṛgu, na tapat sa mga ninuno, si Rāma ay nagsalita nang lubhang galit, paulit-ulit na bumubuntong-hininga.”

Verse 3

परशुराम उवाच अहो पश्यत मूढत्वंराज्ञो ह्युत्पथगामिनः / कार्त्तवीर्यस्य यो विद्वांश्चक्रे ब्रह्मवधोद्यमम्

Sinabi ni Paraśurāma: “Ay, masdan ang kamangmangan ng haring si Kārttavīrya na lumilihis sa tamang landas; bagaman marunong, naglakas-loob siyang magtangka ng pagpatay sa brāhmaṇa.”

Verse 4

दैवं हि बलवन्मन्ये यत्प्रभावाच्छरीरिणः / शुभं वाप्यशुभं सर्वे प्रकुर्वन्ति विमोहिताः

Itinuturing kong makapangyarihan ang daiva, ang banal na tadhana; dahil sa bisa nito, ang lahat ng may katawan ay nalilinlang at gumagawa ng mabuti man o masama.

Verse 5

शृणवन्तु ऋषयः सर्वे प्रतिज्ञा क्रियते मया / कार्त्तवीर्यं निहत्याजौ पितुर्वैरं प्रसाधये

Makinig nawa ang lahat ng rishi—ako’y nanunumpa: sa digmaan ay papatayin ko si Karttavīrya at tutuparin ang paghihiganti para sa aking ama.

Verse 6

यदि राजा सुरैः सर्वैरिन्द्राद्दैर्दानवैस्तथा / रक्षिष्यते तथाप्येनं संहरिष्यामि नान्यथा

Kahit bantayan ang haring iyon ng lahat ng deva kasama si Indra, at pati ng mga danava, wawasakin ko pa rin siya—hindi sa ibang paraan.

Verse 7

एवमुक्तं समाकर्ण्य रामेण समुहात्मना / जमदग्निरुवाचेदं पुत्रं साहसभाषिणम्

Nang marinig ang gayong sinabi ni Rama na may matatag na loob, sinabi ni Jamadagni ito sa anak na nagsalita nang buong tapang.

Verse 8

जमदग्निरुवाच श्रुणु राम प्रवक्ष्यामि सतां धर्मं सनातनम् / यच्छ्रुत्वा मानवाः सर्वे जायन्ते धर्मकारिणः

Sinabi ni Jamadagni: “Makinig ka, Rama; ipahahayag ko ang walang hanggang dharma ng mga banal; sa pagdinig nito, ang lahat ng tao’y nagiging tagasunod ng dharma.”

Verse 9

साधवो ये महाभागाः संसारान्मोक्षकाङ्क्षिणाः / न कस्मैचित्प्रकुप्यन्ति निन्दितास्ताडिता अपि

Ang mga dakilang sadhu na nagnanais ng moksha mula sa samsara ay hindi nagagalit kaninuman—kahit laitin at saktan pa.

Verse 10

क्षमाधना महाभागा ये च दान्तास्तपस्विनः / तेषां चैवाक्षया लोकाः सततं साधुकारिणाम्

Ang mga dakilang may yaman na pagtitimpi, mapagpigil at mapagtapa—ang daigdig na kanilang tinatamo ay laging di-nasisira para sa mga gumagawa ng kabutihan.

Verse 11

यस्तु दुष्टैस्तु दण्डाद्यैर्वचसापि च ताडितः / न च क्षोभमवाप्नोति स साधुः परिकीर्त्थते

Ang sinumang saktan ng masasama sa pamalo at maging sa salita, ngunit hindi natinag—siya ang tinatawag na “sadhu.”

Verse 12

ताडयेत्ताडयन्तं यो न च साधुः स पापभाक् / क्षमयार्ऽहणतां प्राप्ताः साधवो ब्राह्मणा वयम्

Ang pumapalo sa pumapalo sa kanya ay hindi sadhu; siya’y nagkakamit ng kasalanan. Kami’y mga Brahmana na sadhu; sa pagpapatawad kami naging karapat-dapat parangalan.

Verse 13

नरनाथवधे तात पातकं सुमहद्भवेत् / तस्मान्निवारये त्वाद्य क्षमां कुरु तपश्चर

Anak ko, ang pagpatay sa hari ay napakalaking kasalanan; kaya ngayon pinipigilan kita—magpatawad ka at magsagawa ng tapa (pagpapakasakit).

Verse 14

वसिष्ठ उवाच एवं पित्रा समादिष्टं विज्ञाय नृपनन्दन / रामः प्रोवाच पितरं क्षमाशीलमरिन्दमम्

Sinabi ni Vasistha: O prinsipe, matapos malaman ang iniutos ng kanyang ama, si Rama ay nagsalita sa kanyang ama na mapagpatawad at mananakop ng mga kaaway.

Verse 15

परशुराम उवाच शृणु तात महाप्राज्ञ वि५प्तिं मम सांप्रतम् / भवता शम उद्दिष्टः साधूनां सुमहात्मनाम्

Sinabi ni Parashurama: Makinig ka, O ama, O lubos na matalino, sa aking pagsusumamo ngayon. Ipinayo mo ang kapayapaan para sa mga banal at dakilang kaluluwa.

Verse 16

म शमः साधुदीनेषु गुरुष्वीश्वरभावनैः / कर्त्तव्यो दुष्टचेष्टेषु न शमः सुखदो भवेत्

Ang kapayapaang iyon ay dapat isagawa sa mga mabubuti, sa mga mahihirap, at sa mga Guro na may paggalang sa diyos. Ngunit sa mga may masamang hangarin, ang kapayapaan ay hindi nagdudulot ng kaligayahan.

Verse 17

तस्मादस्य वधः कार्यः कार्त्तवीर्यस्य वै मया / देह्याज्ञां माननीयाद्य साधये वैरमात्मनः

Kaya naman, ang pagpatay kay Karttavirya ay dapat kong gawin. Magbigay ka ng pahintulot, O kagalang-galang, ngayon ay tatapusin ko ang aking alitan.

Verse 18

जमदग्निरुवाच शृणु राम महाभाग वचो मम समाहितः / करिष्यसि यथा भावि तथा नैवान्यथा भवेत्

Sinabi ni Jamadagni: Makinig ka, O Rama na lubos na mapalad, sa aking mga salita nang may atensyon. Gagawin mo kung ano ang itinakda; hindi ito mangyayari sa ibang paraan.

Verse 19

इतो व्रजत्वं ब्रह्माणां बृच्छ तात हिताहितम् / स यद्वदिष्यति विभुस्तत्कर्त्ता नात्र संशयः

Ngayon ay pumaroon ka, anak, at itanong kay Brahma ang mabuti at masama. Anuman ang sabihin ng Makapangyarihan, iyon ang gawin; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 20

वसिष्ठ उवाच एवमुक्तः स पितरं नमस्कृत्य महामतिः / जगाम ब्रह्मणो लोकमगम्यं प्राकृतैर्जनैः

Sinabi ni Vasistha: Nang masabi iyon, ang marunong na iyon ay yumukod sa ama at nagtungo sa daigdig ni Brahma, na di mararating ng karaniwang tao.

Verse 21

ददर्श ब्रह्मणो लोकं शातकैंभविनिर्मितम् / स्वर्णप्राकारसंयुक्तं मणिस्तंभैर्विमूषितम्

Nakita niya ang daigdig ni Brahma, na yari sa dalisay na ginto; may mga pader na ginto at pinalamutian ng mga haliging hiyas.

Verse 22

तत्रापश्यत्समासीनं ब्रह्माणममितौजसम् / रत्नसिंहासने रम्ये रत्नभूषणभूषितम्

Doon ay nakita niya si Brahma na may di-masukat na ningning, nakaupo sa marikit na trono ng hiyas, at nabibihisan ng mga alahas na hiyas.

Verse 23

सिद्धेन्द्रैश्च मुनीन्द्रैश्च वेष्टितं ध्यानतत्परैः / विद्याधरीणां नृत्यं च पश्यन्तं सस्मितं मुदा

Napapaligiran siya ng mga siddhendra at munindra na nakatuon sa pagninilay, at may ngiting masaya niyang pinagmamasdan ang sayaw ng mga vidyadhari.

Verse 24

तपसा फलदातारं कर्त्तारं जगतां विभुम् / परिपूर्णतमं ब्रह्म ध्यायतं यतमानसम्

Sa pamamagitan ng tapa, pagnilayan ang lubos na ganap na Brahman—Tagapagkaloob ng bunga, Lumikha ng mga daigdig, at Panginoong sumasaklaw sa lahat—na may pusong pinipigil.

Verse 25

गुह्ययोगं प्रवोचन्तं भक्तवृन्देषु संततम् / दृष्ट्वा तमव्ययं भक्त्या प्रणनाम भृगूद्वहः

Nang makita ang Di-nagbabagong Panginoon na walang humpay na nagtuturo ng lihim na yoga sa gitna ng mga deboto, ang pinakadakila sa angkan ni Bhrigu ay yumukod na may bhakti.

Verse 26

स दृष्ट्वा विनतं राममाशीर्भिरभिनन्द्य च / पप्रच्छ कुशलं वत्स कथमागमनं कृथाः

Nang makita ang mapagpakumbabang Rama, siya’y binasbasan at tinanggap, saka nagtanong: “Anak, mabuti ba ang kalagayan mo? Paano ka nakarating dito?”

Verse 27

संपृष्टो विधिना रामः प्रोवाचाखिलमादितः / वृत्तान्तं कार्त्तवीर्यस्य पितुः स्वस्य महात्मनः

Nang tanungin ayon sa wastong paraan, isinalaysay ni Rama ang lahat mula sa simula—ang buong pangyayari tungkol sa kanyang dakilang amang si Karttavirya.

Verse 28

तच्छ्रुत्वा सकलं ब्रह्मा विज्ञातार्थो ऽपि मानद / उवाच रामं धर्मिष्ठं परिणामसुखावहम्

Nang marinig ang lahat, bagaman batid na ang kahulugan, nagsalita si Brahma na tagapagbigay-galang kay Rama na matatag sa dharma—mga salitang maghahatid ng ligaya sa huli.

Verse 29

प्रतिज्ञा दुर्लभा वत्स यां भवन्कृतवान्रुषा / सृष्टि रेषा भगवतः संभवेत्कृपया बटो

O anak, ang bihirang panatang binitiwan mo sa galit; ang paglikha na ito ay nagaganap lamang sa biyaya ng Bhagavan, bata.

Verse 30

जगत्सृष्टं मया तात संक्लेशेन तदाज्ञया / तन्नाशकारिणी चैव प्रतिज्ञा भवता कृता

Anak, sa utos Niya ay nilikha ko ang daigdig sa hirap; ngunit gumawa ka ng panatang magiging sanhi ng pagwasak nito.

Verse 31

त्रिःसप्तकृत्वो निर्भूपां कर्तुमिच्छसि मेदिनीम् / एकस्य राज्ञो दोषेण पितुः परिभवेन च

Dahil sa kasalanan ng isang hari at sa paghamak sa iyong ama, nais mong gawing walang hari ang daigdig nang dalawampu’t isang ulit.

Verse 32

ब्रह्मक्षत्र्रियविट्शूद्रैः सृष्टिरेषा सनातनी / आविर्भूता तिरोभूता हरेरेव पुनः पुनः

Ang walang hanggang paglikhang ito—may Brahmana, Kshatriya, Vaishya at Shudra—ay paulit-ulit na lumilitaw at naglalaho sa kapangyarihan ni Hari.

Verse 33

अव्यर्था त्वत्प्रतिज्ञा तु भवित्री प्राक्तनेन च / यद्वायासेन ते कार्यसिद्धिर्भवितुमर्हति

Hindi masasayang ang iyong panata; ayon sa dating karma, kahit sa pamamagitan ng pagsisikap, marapat na maganap ang tagumpay ng iyong gawain.

Verse 34

शिवलोकं प्रयाहि त्वं शिवस्याज्ञामवाप्नुहि / पृथिव्यां बहवो भूपाः संति शङ्करकिङ्कराः

Pumaroon ka sa Śivaloka at tanggapin ang utos ni Śiva. Sa daigdig ay maraming hari na mga lingkod ni Śaṅkara.

Verse 35

विनैवाज्ञां महेशस्य को वा तान्हन्तुमीश्वरः / बिभ्रतः कवचान्यङ्गे शक्तीश्चापि दुरासदाः

Kung wala ang utos ni Maheśa, sino ang makapapatay sa kanila? May suot silang baluting panangga at ang kanilang kapangyarihan ay mahirap lapitan.

Verse 36

उपायं कुरु यत्नेन जयबीजं शुभावहम् / उपाये तु समारब्धे सर्वे सिध्यन्त्युपक्रमाः

Gawin nang may pagsisikap ang isang paraan na binhi ng tagumpay at nagdudulot ng kabutihan. Kapag nasimulan ang paraan, lahat ng gawain ay nagtatagumpay.

Verse 37

श्रीकृष्णमन्त्रं कवचं गृह्ण वत्स गुरोर्हरात् / दुर्ल्लङ्घ्यं वैष्णवं तेजः शिवशक्तिर्विजेष्यति

Anak, tanggapin mo mula sa gurong si Hara (Śiva) ang baluting-mantra ni Śrī Kṛṣṇa. Ang di-malampasang liwanag ng Vaiṣṇava ay mapagtatagumpayan ng Śiva-Śakti.

Verse 38

त्रैलोक्यविजयं नाम कवचं परमाद्भुतम् / यथाकथं च विज्ञाप्य शङ्करं लभदुर्लभम्

Ang kavaca na tinatawag na “Tagumpay sa Tatlong Daigdig” ay lubhang kamangha-mangha. Sa anumang paraan, magsumamo kay Śaṅkara upang makamtan ang bihirang ito.

Verse 39

प्रसन्नः स गुणैस्तुभ्यं कृपालुर्दीनवत्सलः / दिव्यपाशुपतं चापि दास्यत्येव न संशयः

Siya’y nalulugod sa iyong mga kabutihan, mahabagin at mapagkalinga sa mga dukha. Tiyak na ipagkakaloob din niya ang banal na sandatang Pāśupata—walang pag-aalinlangan.